ISBN: 9786050524086
| Kitap Künyesi | |
| Yazar | Taylan Barın |
| Baskı Tarihi | 2025/11 |
| Baskı Sayısı | 1 |
| Boyut | 16x24 cm (Standart Kitap Boyu) |
| Cilt | Karton kapak |
| Sayfa Sayısı | 237 |
Kitap Özeti:
Anayasa Mahkemesi Bireysel Başvuru Kararları Işığında Hukuk Muhakemesinde Adil Yargılanma Hakkı Güvenceleri
Doç. Dr. Taylan Barın
Doç. Dr. Taylan Barın’ın kaleme aldığı bu eser, Türkiye’de insan hakları hukukunun en temel ve güncel meselelerinden biri olan “adil yargılanma hakkı”nı, özellikle hukuk (medeni) yargılaması bağlamında, Anayasa Mahkemesi’nin bireysel başvuru kararları ışığında sistematik ve uygulamaya dönük bir yaklaşımla ele almaktadır.
Kitabın Amacı ve Farkı:
Yazar, önsözde vurguladığı üzere, bu çalışmayı klasik bir teori kitabı olarak değil, uygulamacıların (avukat, hâkim, akademisyen) günlük ihtiyaçlarına cevap verecek pratik bir rehber olarak tasarlamıştır. Adil yargılanma hakkının felsefi ve karşılaştırmalı boyutlarından ziyade, Anayasa Mahkemesi’nin kararlarında bu hakkın medeni yargılamada nasıl somutlaştığını ve hangi güvencelerin hangi aşamalarda devreye girdiğini örneklerle açıklamaktadır. Kitabın en önemli ayırt edici özelliği, insan hakları literatürünün soyut dilini aşarak, davanın ilerleyişine paralel bir sistematik sunmasıdır.
Kapsam ve Yöntem:
Eser, adil yargılanma hakkını ceza yargılamasından ayırarak, yalnızca hukuk muhakemesi (medeni yargı) alanına odaklanmakta; idari yargı kararlarına ise yalnızca eksik kalan noktaları tamamlamak amacıyla yer vermektedir. Kitabın sistematiği, davanın başından kararın kesinleşip icrasına kadar olan tüm aşamaları kapsayacak şekilde kurgulanmıştır. Her bölümde, Anayasa Mahkemesi’nin güncel ve önemli kararları özetlenmekte, bu kararların gerekçeleri sade ve anlaşılır bir dille aktarılmaktadır.
İçerik ve Bölümler:
Kitap, adil yargılanma hakkının tarihsel gelişiminden başlayarak, Türk hukukundaki yansımalarını ve Anayasa Mahkemesi içtihatlarındaki evrimini detaylı biçimde ele alır. Ardından, medeni yargılamada adil yargılanma hakkının kapsamı, hangi uyuşmazlıkların bu hakka tabi olduğu, savunulabilir hak kavramı gibi temel meseleler açıklanır.
Devamında, adil yargılanma hakkı güvenceleri şu başlıklar altında incelenir:
Her bölümde, Anayasa Mahkemesi’nin ilgili kararları özetlenmekte ve uygulamacının karşılaşabileceği tipik sorunlar üzerinden açıklamalar yapılmaktadır.
Kimler İçin?
Kitap, hukuk yargısında görev yapan hâkim ve avukatlar başta olmak üzere, insan hakları alanında çalışan akademisyenler ve uygulamacılar için vazgeçilmez bir başvuru kaynağıdır. Anayasa Mahkemesi içtihatlarının pratikte nasıl kullanılabileceğini gösteren bu eser, adil yargılanma hakkını soyut bir ilke olmaktan çıkarıp, günlük yargılama pratiğinin merkezine yerleştirmektedir.
Sonuç:
“Anayasa Mahkemesi Bireysel Başvuru Kararları Işığında Hukuk Muhakemesinde Adil Yargılanma Hakkı Güvenceleri”, adil yargılanma hakkının medeni yargılamadaki tüm boyutlarını, güncel içtihatlar ve uygulama örnekleriyle birlikte, sistematik ve erişilebilir bir biçimde sunan, alanında öncü bir eserdir. Adaletin yalnızca kararların sonucunda değil, kararların nasıl verildiğinde saklı olduğunu hatırlatan bu kitap, hukukçular için güvenilir bir rehber niteliğindedir.
İÇİNDEKİLER
Önsöz
Giriş
I. Çalışmanın Amacı ve Çıkış Noktası
II. Kapsam ve Sınırlar
III. Yöntem ve Sistematik Tercih
IV. Adil Yargılanma Hakkının Medeni Yargılama Açısından Önemi
V. Kitabın Okuyucuya Sunduğu Katkı
VI. Kişisel Arka Plan ve Amaç
VII. Kitabın Perspektifinden Adil Yargılanma Hakkı
Birinci Bölüm
Adil Yargılanma Hakkının Gelişimi ve Kapsamı
I. Adil Yargılanma Hakkının Ortaya Çıkışı ve Dönüm Noktaları
A. Adil Yargılanma Hakkının Tarihi Gelişimi
B. Adil Yargılanma Hakkının Türk Hukukunda Gelişimi
1. Cumhuriyet Öncesi Dönemde Adil Yargılanma Hakkı
2. Cumhuriyet Dönemi Anayasalarında Adil Yargılanma Hakkı
3. 1982 Anayasası’nda Adil Yargılanma Hakkı
4. Bireysel Başvurunun Kabulü Öncesi Anayasa Mahkemesi İçtihadında Adil Yargılanma Hakkı
II. Medeni Hak ve Yükümlülüklere İlişkin Yargılamalarda Adil Yargılanma Hakkının Kapsamı
A. Savunulabilir Bir Hakkın Varlığı
B. Savunulabilir Hakkın Medeni Nitelikte Olması
C. Yargılamanın Medeni Hakkın Esasına İlişkin Olması
1. Delil Tespiti
2. Delil Tespiti Yerine Tespit Davası Açılması Durumu
3. Hükmün Tavzihi
İkinci Bölüm
Yargılama Öncesi Usul Şartlarında Adil Yargılanma Hakkı Güvenceleri
I. Süreden Kaynaklı Retler
A. Zamanaşımı Süresinin Katı Yorumlanması
B. Sürenin Başlangıcının Yanlış Yorumlanması
C. İçtihat Yoluyla Hak Düşürücü Süre Getirilmesi
II. Dava Şartı Yokluğu Nedeniyle Davanın Reddi
A. Dava Ehliyeti Yokluğu Nedeniyle Davanın Reddi
B. Kesin Hüküm Nedeniyle Davanın Reddi
C. Hukuki Yarar Yokluğu Nedeniyle Davanın Reddi
D. Dava Şartı Arabuluculuğa Başvurulmadığı Gerekçesiyle Davanın Reddi
E. Kanunla Düzenlenmeyen Dava Şartından Dolayı Davanın Reddi
III. Adli Yardım ve Uygulamadaki Sorunlar
A. Gerçek Kişilerin Adli Yardımdan Yararlanamaması
B. Tüzel Kişilerin Adli Yardımdan Yararlanamaması
C. Yabancıların Adli Yardımdan Yararlanabilmesinin Karşılıklılık Şartına Bağlanması
Üçüncü Bölüm
Yargılama Aşamasında Adil Yargılanma Hakkı Güvenceleri
I. Yargılama Başladıktan Sonra Mahkemenin Değişmesi ve Kanunî Hâkim Güvencesi
II. Hâkimin Tarafsızlığı Güvencesi ve Hâkimin Reddi Müessesesi
III. Hukuki Yararı Olan Kişinin Yargılamadan Haberdar Edilmemesi
IV. Tarafların Dosya İçeriğinden Haberdar Edilmemesi
V. Deliller Bakımından Adil Yargılanma Güvenceleri
A. Yemin Deliline İlişkin Güvenceler
B. Tanık Deliline İlişkin Güvenceler
1. Duruşmada Hazır Edilen Tanıkların Dinlenmemesi
2. Yargılama Sırasında Dinlenmeyen Tanığın Beyanının Karara Esas Alınması
3. Tanıklıktan Çekinme Talebinin Gerekçesiz Kabul Edilmesi
4. Tanıkların Hazır Edilememesi
5. Tanık Delilinin Değerlendirilmemesi
C. Bilirkişi Deliline İlişkin Güvenceler
1. Bilirkişi İncelemesi Gerekli Olmadığı Hâlde Bilirkişiye Başvurulması
2. Bilirkişi Raporunun Çelişkili Olması
3. Dosyadaki Bilgi ve Belgelerin Bilirkişi Raporunda Eksik Değerlendirilmesi
4. Bilirkişi Seçimine Yönelik İtirazlar
5. Bilirkişi Raporuna İtiraz Edilmemesi Nedeniyle Karşı Taraf Lehine Usulî Kazanılmış Hak Doğması
6. Bilirkişi İncelemesine İlişkin Diğer Meseleler
VI. Islah Talebi ve Usulî Hakların Kullanılmasında Öngörülebilirlik İlkesi
VII. Yargılama Devam Ederken Dava Sonucunu Etkileyen Kanun Değişikliği Yapılması
Dördüncü Bölüm
Kararda Adil Yargılanma Hakkı Güvenceleri
I. İşin Esası İncelenmeden Hüküm Kurulması
II. Esasa Yönelik Talebin Hükümde Karşılanmaması
III. Gerekçeli Karar Hakkı
A. Gerekçenin Bulunmaması veya Çelişkili Olması
B. Esaslı İddiaların Yeterli Gerekçe ile Karşılanmaması
C. Karar Sonucunu Değiştirebilecek İddialara Gerekçede Ayrı ve Açık Yanıt Verilmemesi
D. İlgisiz ve Yetersiz Gerekçeyle Hüküm Kurulması
IV. Mahkumiyetle Sonuçlanmayan Ceza Mahkemesi Kararına İstinaden Hüküm Kurulması
V. Mevzuata Aykırı Vekalet Ücretine Hükmedilmesi
VI. İhalenin Feshi (İİK m. 134) Nedeniyle %10 Para Cezasına Hükmedilmesi
VII. Bariz Takdir Hatası veya Açık Keyfîlik
Beşinci Bölüm
Kanun Yoluna Dair Adil Yargılanma Hakkı Güvenceleri
I. Kanun Yolu Başvurusunun Süreden Reddi
A. Kanun Yolu Süresinin Tefhimle Başlaması
B. Derece Mahkemesinin Kanun Yolu Süresini Yanlış Göstermesi
C. Kanun Yolu Süresinin Başlangıcının Merciince Hatalı Belirlenmesi
D. Kanun Yolu Süresinin Usulüne Uygun Olmayan Tebliğ ile Başlatılması
II. Kanun Yolu Başvurusunun Dava Değerinden Reddi
A. İstinaf Başvurusunun Dava Değerinden Reddi
B. Temyiz Başvurusunun Dava Değerinden Reddi
C. Karar Düzeltme Talebinin Dava Değerinden Reddi
III. Kanun Yolu İncelemesinin Çeşitli Sebeplerle Reddi
A. İlk Derece Mahkemesinde İleri Sürülmeyen İddiaların Kanun Yolunda İleri Sürülmesi
B. Hatalı Hesaplanan Gider Avansının Yatırılmaması
C. Temyizden Feragat Varsayımıyla Ret
D. Temyiz İtirazlarının İncelenmemesi
IV. Yargısal Uygulamalarda Tutarlılık ve İçtihat Birliğinin Sağlanması
A. İçtihat Farklılıklarının Giderilmemesi ve Belirlilik Sorunu
B. Benzer Uyuşmazlıklarda Farklı Kararlar Verilmesi
C. Gerekçe Belirtilmeksizin Yerleşik İçtihata Aykırı Karar Verilmesi
V. Aynı Davada Karar Veren Hâkimin Kanun Yolunda da Görev Alması
VI. Kanun Yolunda Etkili Katılım Hakkı Tanınmaması
VII. Kanun Yolu İncelemesinin Duruşmasız Yapılması
VIII. Kanun Yolunda Gerekçeli Karar Hakkı
Altıncı Bölüm
Kesin Hüküm Sonrası Adil Yargılanma Hakkı Güvenceleri
I. Kesinleşen Kararın İcra Edilmemesi
A. İdarenin Kesin Hükmü Uygulamaması
B. Yargı Kararının Başka Mahkeme/Merci Yorumuyla Hükümsüz Kılınması
C. Aynen İcranın İmkânsızlığı
D. İlamla Doğan Alacağın İdare Tarafından Geç Ödenmesinde Kararın İcrası Hakkı
II. Hükmün Tavzihi Yoluyla Kesin Hükmün Kaldırılması veya Daraltılması
III. Makul Sürede Yargılanma Hakkı
Sonuç
Kaynakça
Copyright 1985 - 2025 | Yetkin Basım Yayım Dağıtım San. ve Tic. A.Ş.
