Yeni TBK, HMK, İİK ve İstinafa Göre

Kira Hukuku

Yayınevi: Adalet Yayınları
Yazar: Nihat YAVUZ
ISBN: 9786257595582
Stok Durumu: Stokta var
288,00 TL 320,00 TL

Adet

 
   0 yorum  |  Yorum Yap
Kitap Künyesi
Yazar Nihat YAVUZ
Baskı Tarihi 2021/07
Baskı Sayısı 9
Boyut 16x24 cm (Standart Kitap Boyu)
Cilt Sert Kapak (İplik Dikiş)
Sayfa Sayısı 1631
Baskı Niteliği Güncellenmiş ve Gözden Geçirilmiş

Yeni TBK, HMK, İİK ve İstinafa Göre Kira Hukuku
Nihat YAVUZ

Elinizdeki kitap; yeni TBK, HMK, İİK ve İstinafa göre Kira Hukuku ismini taşıyan kitabımızın sekizinci baskısını oluşturmaktadır. Diğerlerinde olduğu gibi bu davalara bakmakla görevli gerek önceleri Yargıtay 6. Hukuk ve halen 3. Hukuk Dairelerinin ve gerekse Hukuk Genel Kurulu’nun en yeni tarihli kararları kitabın ilgili bölümlerine işlenmiştir.1 Böylece okuyucu Yargıtay’ın yeni kararlarına da kolayca ulaşmış olacaktır. Ayrıca bu baskıda kitabımız dilekçe örnekleri ile zenginleştirilmiştir.

SEKİZİNCİ BASIYA ÖNSÖZ .........................................................................................................7

KAYNAKLAR............................................................................................................................41

KISALTMALAR.........................................................................................................................47


BİRİNCİ KİTAP


KİRA SÖZLEŞMESİ İLE İLGİLİ MADDELERİN

AÇIKLANMASI VE YORUMU

BİRİNCİ BÖLÜM

GENEL HÜKÜMLER

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Kira Sözleşmesi

BİRİNCİ AYIRIM

Genel Hükümler

A. Tanımı


MADDE 299 ...........................................................................................................................51

 Kira sözleşmesinin ayırt edici nitelikleri........................................................................52

 Hizmet ve kiradan oluşan bileşik sözleşmelerde kısmi butlan......................................53

 Ahlaka aykırı amaca hizmet eden kira sözleşmeleri, ahlaka aykırılık nedeniyle

batıldır ..........................................................................................................................53

 Kira sözleşmesinin şekli ................................................................................................54

 Geçerliliği şekle bağlı tutulan kira sözleşmeleri............................................................55

 İspat şekli......................................................................................................................56

 Kira sözleşmesinin vekâleten yapılması ve kiralananın teslim edilmemesinden

doğan zarar...................................................................................................................60

 Kira sözleşmesinin vekâleten icrası sorunu ..................................................................60

 Vekilin şahsına dava açılamaz.......................................................................................60

 Sözleşmeyi vekâleten yapan kişi tahliye davası açamaz...............................................61


 Umumi vekilin kira sözleşmesi düzenleyebilmesi için özel yetkiye gerek bulun-

mamaktadır ..................................................................................................................61


 Vekaletin kötüye kullanılması ve kira sözleşmesinin kurulması ...................................61

 Temsilcinin kendi kendisi ile sözleşme yapması hususu ve bunun geçerlik şartı.............61

 Kiralananın teslim edilmemesinden doğan zarar .........................................................62

 Kira sözleşmesi yapma vaadi ........................................................................................62


10 İçindekiler

 Borca katılma sözleşmesi ............................................................................................. 62

 Kirada saik yanılması.................................................................................................... 63

 Kirada, aldatılan veya korkutulan sözleşmeyi kısmen iptal edebilir mi?...................... 63

 Katılmalı kira ................................................................................................................ 64

 Borcun nakli ................................................................................................................. 64

 Üçüncü kişi lehine sözleşme......................................................................................... 64

B. Kira süresi

MADDE 300........................................................................................................................... 74

 Kira sözleşmelerinde süre ............................................................................................ 74

 Kira sözleşmesinin örtülü yenilenmesi (zımnen tecdit)................................................ 77

 Kira sözleşmesinde kararlaştırılan süre sona ermelidir................................................ 78

 Kira sözleşmesi son bulmakla beraber kiracı, kiralanan şeyi kullanmağa devam

etmeli, yani şeye zilyedliği baki (devam) kalmalıdır ..................................................... 78

 Kiralayanın, sürenin sona erdiğinden ve kiracının kullanmaya devam ettiğinden

bilgisi olmalı ve bu kullanmaya karşı koymamalıdır. Kiralayanın hiçbir çekince


(ihtirazı kayıt) ileri sürmeden yeni döneme ait kira parasını alması, sözleşme-

nin yenilenmesine zımnen muvafakat ettiği anlamını taşır ......................................... 78


 Ürün (hasılat) kirasında susma ile yenilemenin şartları ............................................... 81

 Zımni (üstü kapalı) yenilenmenin hukuksal niteliği...................................................... 82

 Süresi biten sözleşme için verilen teminatlar .............................................................. 83

 Susma ile tecdidin (zımni tecdidin) ispat şekli.............................................................. 83

 Bileşik sözleşmelerde kira süresi.................................................................................. 84

C. Kiraya verenin borçları

I. Teslim borcu

MADDE 301........................................................................................................................... 88

 Kiralayanın yardımcıdan dolayı sorumluluğu ............................................................... 89

 Kiralananın sözleşmeye uygun surette teslim ve bu şekilde bulundurma borcu ......... 90

 Zamanı..................................................................................................................... 90

 Yerine getirilmemesi ............................................................................................... 90

 Sözleşmeye aykırılık nedeniyle akdin feshi ve tazminat.......................................... 90

 Kötüniyetle yapılan kira sözleşmesi nedeniyle kiracının uğradığı zararın

tazmini..................................................................................................................... 92

 Yangın nedeniyle kiralayanın sorumluluğu ............................................................. 92

 Taşınmazda yangın çıkması nedeniyle hasar bedeli ................................................ 93

 Konutların geç teslim edilmesi nedeniyle mahrum kalınan kira bedeli................... 93

 Davalılar arasında yapılan sözleşmenin davacıyı bağlamaması............................... 93

 İfa yeri ..................................................................................................................... 94

 Şekli teslime gerek yoktur ....................................................................................... 94

 Kiracının teslim alma borcu yoktur.......................................................................... 94


İçindekiler 11

 Taşınmaz mal kiracıya teslim edilmedikçe, kiracı fer’i zilyed durumuna

giremez ....................................................................................................................95

 Sorumluluk...............................................................................................................95

 Kiralayanın kiralananı haklı nedenle teslimden kaçınması ......................................95


 Kiralayanın ayıba karşı tekeffül borcu sözleşme ile sınırlanabilir veya kaldırılabi-

lir mi?............................................................................................................................96


 Kira sözleşmesinde tekeffül borcu ve sorumsuzluk anlaşması .....................................97

 Kiralanan şeyin sözleşmeden amaçlanan bir halde teslim edilmesi borcu...................99

 Kiralananın işletmeye uygun halde bulundurulması ..................................................108

II. Vergi ve benzeri yükümlülüklere katlanma borcu

MADDE 302 .........................................................................................................................109

III. Yan giderlere katlanma borcu

MADDE 303 .........................................................................................................................113

 Geniş anlamda borç ilişkisi - yan borç ilişkisi kavramları ............................................113

 Asli borç ilişkisi.......................................................................................................113

 Yan borçlar.............................................................................................................113

 Borç ilişkisinde bütün borçların ilişkinin kurulduğu anda doğması gerekmez .......114

 TBK: mad. 303 ile 341’in karşılaştırılması ..............................................................115

 Masraf (gider)-Yan gider ayrımı.............................................................................115

 Tüketime ilişkin giderler yan gider niteliği taşımamaktadır...................................115

 Konut ve çatılı işyeri kiraları bakımından giderlere katlanma borcu......................116

 Kat Mülkiyeti Kanunu uyarınca ortak gider kavramı ile yan gider kavramı

arasındaki farklar ...................................................................................................117

 Kira sözleşmesinde tarafların yan edim yükümlülüğü borçlanması veya bundan

kurtulması anlamına gelen örtülü irade beyanlarında bulunması..............................118

 Sonuç açıklamaları......................................................................................................120

 Yan giderler............................................................................................................120

 Ortak alanlar ..........................................................................................................120

 Kalıcı tesislerin yapılması .......................................................................................120

 Alışveriş merkezi ....................................................................................................121

 Onarım ve tadilat giderleri.....................................................................................121

 Temizlik ve bakım giderleri ....................................................................................121

 Vergi ......................................................................................................................121

 Yan giderlerin ödenme şekli ..................................................................................122

 Zamanaşımı............................................................................................................122

IV. Kiraya verenin kiralananın ayıplarından sorumluluğu

1. Kiralananın teslim anındaki ayıplarından sorumluluk

MADDE 304 .........................................................................................................................126

 Önemli ayıplar ............................................................................................................126

 Önemli olmayan ayıplar..............................................................................................127


12 İçindekiler

 Önemli ayıplarda kiraya verenin sorumluluğu ........................................................... 127

 Önemli olmayan ayıplarda kiraya verenin sorumluluğu ............................................ 130

 Sözleşme ilişkisinin ortadan kaldırılması.................................................................... 130

 Kiralayanın borçları: Kira konusu eşyayı kullanmaya elverişli biçimde teslim ve

muhafaza (ayıba karşı tekeffül) borcu........................................................................ 131


 Kiralananın sözleşmeye uygun surette teslim ve bu şekilde muhafaza (ko-

ruma) borcu .......................................................................................................... 131


 Ayıba karşı tekeffül borcu ..................................................................................... 134

 Ayıp halinde kiracının hakları ................................................................................ 140

 Ayıbın giderilmesini, şeyin tamirini talep hakkı..................................................... 140

 Kiracının, ayıpları kiralayanın hesabına gidertmesinin koşulları............................ 141

 Kiralanan şey tamamen veya kısmen yok olacak olursa acaba kiralayan şeyi

yeniden yaptırmakla yükümlü müdür? ................................................................. 146

 Kiranın indirilmesini talep hakkı ............................................................................ 147

 Müspet zararın tazminini talep etme hakkı (kira hukukunda müspet zarar ve

kâr kaybı)............................................................................................................... 148

 Manevi zararın tazminini talep etme hakkı........................................................... 154

 Sözleşmeden dönme ya da sözleşmeyi feshetme hakkı........................................ 155

 Kiralayanın tekeffül borcunun kaldırılması............................................................ 156

 Kira bedelinden indirilen miktarın iade isteminin tabi olduğu süre ...................... 158


 Ayıbın giderilmesini isteme, sözleşmenin feshi ve kiralananın ayıpsız benze-

riyle değiştirilmesini isteme haklarının tabi olduğu zamanaşımı süreleri.............. 159


 Kiralayan, zararın artırılmasına neden olamaz........................................................... 159

2. Kiralananın sonradan ayıplı hâle gelmesinden sorumluluk

a. Genel olarak

MADDE 305......................................................................................................................... 165

 Kiralananın sonradan ayıplı hale gelmesinde sorumluluk.......................................... 165

 Kiracı, kiraya verenden ayıpların giderilmesini isteyebilir ..................................... 166

 Ayıbın giderilmesi kiracıya ait olmamalıdır............................................................ 166

 Ayıbın giderilmesi için kiraya verene uygun bir mehil (önel) vermelidir ............... 167

 Önemli ayıplarda kiraya verenin hesabına hareket edebilmek için hakimin

iznini almak gerekmez........................................................................................... 167

 Kiralanan şeyin tamamen ya da kısmen yok olma durumu................................... 168

 Kiralayan, kiralananda değişiklik yapamaz ............................................................ 168

 Kira bedelinden ayıpla orantılı indirim .................................................................. 168

 Zararın giderilmesini isteme.................................................................................. 169

 Kiracının sözleşmeyi fesih hakkı................................................................................. 170

b. Ayıbın giderilmesini isteme ve fesih

MADDE 306......................................................................................................................... 177

 Ayıbın uygun bir sürede giderilmesini isteme ve sonuçları........................................ 177

 Kiracının sözleşmeyi feshetmesi ................................................................................ 177


İçindekiler 13

 Ayıpsız benzeri ile değiştirme .....................................................................................178

 Kiraya veren, kiracıya aynı malın ayıpsız bir benzerini hemen vererek ve


uğradığı zararın tamamını gidererek, onun seçimlik haklarını kullanmasını ön-

leyebilir.......................................................................................................................178


 TBK. mad.306/1. maddesinin 818 sayılı eski BK’ndan (mad.251/2)

ayrıldığı noktalar.........................................................................................................179

c. Kira bedelinin indirilmesi

MADDE 307 .........................................................................................................................181

 Kiralananın kullanımını etkileyen ayıplar....................................................................181

 Ayıpla orantılı indirim .................................................................................................183

 Ayıpların kiraya veren tarafından öğrenilmesi ...........................................................183

 Kiralananın ayıbından doğan tazminat talebi ve davası .............................................184

 Kira bedelinden indirim isteme hakkı ne zaman kullanılabilir ....................................185

d. Zararın giderimi

MADDE 308 .........................................................................................................................187

 Olumlu zararın tazminini talep etme hakkı ................................................................187

 Manevi zarar istemi....................................................................................................188

 Kiracı, ayıptan dolayı uğradığı bedensel zararlarının da tazminini isteyebilir.............189

V. Üçüncü kişinin ileri sürdüğü haklar sebebiyle sorumluluk

1. Zapttan sorumluluk

MADDE 309 .........................................................................................................................190

 Üçüncü kişinin iddiasına karşı sorumluluk (zabta karşı tekeffül) ................................191

 Dava açılması yolu ......................................................................................................191

 Tazminat ödenmesi yolu ............................................................................................191

2. Üçüncü kişinin sözleşmenin kurulmasından sonra üstün hak sahibi olması

a. Kiralananın el değiştirmesi

MADDE 310 .........................................................................................................................201

b. Üçüncü kişinin sınırlı ayni hak sahibi olması

MADDE 311 .........................................................................................................................217

c. Tapu siciline şerh

MADDE 312 .........................................................................................................................221

 Taşınmaz kiralarının tapuya şerh verilmesi sorunu ....................................................221

 İspatı...........................................................................................................................222

 Kiralanan başkasına ait ya da rehin hakkı ile yükümlü ise ..........................................222

 Süresi..........................................................................................................................222


14 İçindekiler

 Kiralayanın iflası halinde ............................................................................................ 223

 Şerhin iptali ................................................................................................................ 223

 Etkisi........................................................................................................................... 223

 Diğer hususlar ............................................................................................................ 226

D. Kiracının borçları

I. Kira bedelini ödeme borcu

1. Genel olarak

MADDE 313......................................................................................................................... 228

 Kira borcu ne zaman ödenir? ..................................................................................... 228

 Kiracının davadan kurtulabilmesi için, kira borcunu tam olarak kiralayana

ödemesi gerekir ......................................................................................................... 230

 Ödeme yerine kaim olmak üzere icra dairesine tahvil verilmesi, süresinde

ödeme olarak kabul edilemez.................................................................................... 231

 Kira parasının ifa yerine edim veya ifa amacıyla edim yoluyla ödenmesi .................. 231

 Kira borcunun niteliği, kapsamı ve ödenmesi ile ilgili sorunlar .................................. 233

 Niteliği ................................................................................................................... 233

 Kapsamı................................................................................................................. 233

 Kira parasının ödenme tarzı .................................................................................. 235

 Kira parasının ödenme zamanı.............................................................................. 236

 Kira parasının taksitle ödenmesi sorunu ............................................................... 237

 Kira borcunun “ödeme zamanının” gelmiş sayılabilmesi için, kiranın peşin

ödeneceği kararlaştırılmış olsa bile önce kiralayanın kiralananı sözleşmeye

uygun biçimde teslim etmiş olması gerekir. Fakat kira sözleşmesinin geçerliliği

için, kiralananın kiracıya teslimine gerek bulunmadığına karar verilmiştir ........... 237

 Kiralanan yerin tahliye edilmiş bulunması onun usulüne göre kiralayana

teslimi anlamına gelmez........................................................................................ 238

 Kira borcunun PTT aracılığıyla gönderilmesi ......................................................... 238


 Bir aya ait makbuz veren kiralayan, o aydan önceki tüm kiraları da almış sa-

yılır......................................................................................................................... 240


 Kira sözleşmesine konulan kefalet kaydı............................................................... 242

 Kirada garanti ve kefalet sözleşmeleri arasındaki farklar...................................... 244

 Kira sözleşmesinde kefaletin geçerliliği................................................................. 248

 Evli kişilerin kefaletinde eşin rızası ........................................................................ 251

 Kefilin kira bedelinden sorumluluğunun sona ermesi........................................... 254

 Kiracının savunması............................................................................................... 264

 Kiracının ilk kiralayana yaptığı ödeme geçerli olup kendisini kira borcundan

kurtarır .................................................................................................................. 264

 Taşınmazı kullanmadığı gibi kefil de bulunmayan kişiden kira parası

istenilemez ............................................................................................................ 265

 Kira parası alacaklı ya da onun yetkili temsilcisine ödenmelidir ........................... 266


İçindekiler 15

 Kaçak elektriğin bedelini ancak taşınmazı ve elektriği kullanan ya da kaçak

elektrik kullanımına ihmali ile sebebiyet veren kişi ödemekle yükümlüdür ..........266

 Sözleşme ancak taraftarına hak ve sorumluluk yükler. Bu nedenle sözleşmeyi

kiracı adına imzalayan temsilci kira parasından sorumlu tutulamaz .....................267

 Kira karşılığı verilen senetlerin tahliyeden sonraki süreye ait kısmının iptali

gerekir....................................................................................................................267

 Kira parasının ödendiğine dair ispat yükü davalı konumunda da olsa kiracıya

ait olmak gerekir....................................................................................................267

 Kiracı kiralayanda olan alacağını kira borcu ile mahsup edebilir ...........................268

 Paydaşlardan birisine elbise dikmiş bulunan davacı kiracı, dikiş ücretini, bütün

paydaşlara ödemekle yükümlü bulunduğu kira parası ile takas edemez ..............268

 Takas beyanı, iki borcun takas edilebilecekleri günden başlayarak en az olan

borcun oranında ortadan kalkmalarını gerektirir ..................................................268

 Kiracı, kira parasını ödemek istediği halde kiralayanın bunu kabul etmediği


savunmasını 11.3.1959 gün ve 23/20 sayılı içtihadı birleştirme kararı uya-

rınca tanıkla ispatlayabilir......................................................................................269


 Kira alacaklarında faiz sorunu................................................................................269

 Kira alacaklarında zamanaşımı...............................................................................275


 Kiralanandaki bozukluk (ayıp) nedeniyle alacak ve tazminat davalarında ki-

racı istemleri ..........................................................................................................277


 Götürülecek borçlar....................................................................................................282

 Bir döneme ait kira borcu için kiralayanın makbuz vermesi hali daha önce

doğmuş kira alacağının ödenmiş sayılmasına karine teşkil eder ...........................283


 Birikmiş kira bedeli borcu bulunan borçlu, bu borçlarından dilediğini ödeye-

bilir. hangisini ödediğini bildirmemişse mahsubun nasıl yapılacağı BK. mad.


85 ve 86’ya (TBK 101, 102) göre belirlenir.............................................................284


 Para borçları götürülecek borçlardandır. Davalı borcunu alacaklının ikamet-

gahında ifa etmesi gerekir .....................................................................................286


2. İfa zamanı

MADDE 314 .........................................................................................................................290

3. Kiracının temerrüdü

MADDE 315 .........................................................................................................................296

 Temerrüt faizi .............................................................................................................304

II. Özenle kullanma ve komşulara saygı gösterme borcu

MADDE 316 .........................................................................................................................326

III. Temizlik ve bakım giderlerini ödeme borcu

MADDE 317 .........................................................................................................................365


 Kiracının damdaki karları temizlememesi nedeniyle birikip yolda geçen davacı-

nın aracı üzerine düşmesi sonucu doğan zarardan sorumluluk..................................366


16 İçindekiler

 Temizlik ve bakım giderleri ........................................................................................ 368

 Kiracının borçları ........................................................................................................ 368

IV. Ayıpları kiraya verene bildirme borcu

MADDE 318......................................................................................................................... 371

 Kiracının kiralananı hor kullanmasından dolayı sorumluluğu .................................... 372

V. Ayıpların giderilmesine ve kiralananın gösterilmesine katlanma borcu

MADDE 319......................................................................................................................... 375


 Konutun, kira ile tutmak ya da satın almak isteyen kişiler tarafından gezilip gö-

rülmesi ....................................................................................................................... 377


E. Özel durumlar

I. Kiralananda yenilik ve değişiklik yapılması

1. Kiraya veren tarafından

MADDE 320......................................................................................................................... 379

 Kiralananda yapılan tadilat masrafına zamanaşımı...................................................... 381

2. Kiracı tarafından

MADDE 321......................................................................................................................... 382

 Kiralananda kiracı tarafından yapılan yenilik ve değişikliklere ilişkin talep hakkı.......... 383

 Yazılı rıza .................................................................................................................... 384

 Yazılı rızanın geçerlilik veya ispat şekline tabi olup olmadığı ..................................... 385

 Kiraya verenin yenileme ve değişikliklere rıza göstermesi......................................... 385

 Kiracı, aksine yazılı anlaşma yoksa, kiraya verenin rızasıyla yaptığı yenilik ve


değişiklikler sebebiyle kiralananda ortaya çıkan değer artışının karşılığını iste-

yemez......................................................................................................................... 386


 Sözleşmede hüküm bulunmamak koşuluyla; kiracının kiralananda yaptığı gider

ve onarımların tazmin edilmesini isteme olanakları .................................................. 388

 Kiracının istemlerini TMK 722 ve 723. maddelerine dayandırması ....................... 388


 Kiracının istemlerini gerçek olmayan vekaletsiz iş görme hükümlerine da-

yandırması............................................................................................................. 388


 Kiracının istemlerini nedensiz zenginleşme hükümlerine dayandırmaz................ 389

II. Alt kira ve kullanım hakkının devri

MADDE 322......................................................................................................................... 393

 Kiracının kiracısı sorunu ............................................................................................. 396

 İhtar (uyarı) ................................................................................................................ 401

 Sözlü kira sözleşmelerinde devir yetkisinin ispatı ...................................................... 403


İçindekiler 17

III. Kira ilişkisinin devri

MADDE 323 .........................................................................................................................408

 Kiranın devri ...............................................................................................................408

 Borç ilişkisi ..................................................................................................................410

 Doğmamış kira alacağının devri (beklenen hak).........................................................411

 Şartları ........................................................................................................................412

 Devreden ve devralan arasında yapılan anlaşmaya kiraya verenin onayı ..................414

 İşyeri kiralarında onaya ilişkin özel düzenleme ..........................................................414

 İşyeri kiralarında kiralayan haklı bir sebep olmaksızın uygun bir sürede rızasını

bildirmezse .................................................................................................................415

 Hükmün hukuksal niteliği ...........................................................................................417

 Kiraya veren ile devreden kiracı arasındaki ilişki ........................................................418

 Kira sözleşmesinin devrinin hukuksal sonuçları..........................................................418

IV. Kiralananın kullanılmaması

1. Genel olarak

MADDE 324 .........................................................................................................................421

 Uygulamada makul süre belirleme yöntemi...............................................................423

 Kiralananın kullanılmaması / ifa imkansızlığı..............................................................424

2. Kiralananın sözleşmenin bitiminden önce geri verilmesi

MADDE 325 .........................................................................................................................426

 Yeni kiracı ikame teklifi...............................................................................................428

 İkame kiracının kabul edilmemesinin sonuçları..........................................................430

 Yeni kiracı ikame teklifinin değerlendirilmesi sırasında, sadece objektif ölçütler

değil subjektif ölçütler de dikkate alınır .....................................................................430

 Kiraya veren, yapmaktan kurtulduğu giderler ile kiralananı başka biçimde


kullanmakla elde ettiği veya elde etmekten kasten kaçındığı yararları kira be-

delinden indirmekle yükümlüdür ...............................................................................432


V. Takastan feragat yasağı

MADDE 326 .........................................................................................................................442

F. Sözleşmenin sona ermesi

I. Sürenin geçmesi

MADDE 327 .........................................................................................................................445

 Kira, belirli bir süre için kararlaştırılmış olmalıdır .......................................................446

 Sözleşmedeki belirli süre, sona ermelidir ...................................................................447

 Kiracı süre bittiği halde kullanmaya devam edecektir................................................447

 Kiracı, kiralayanın bilgisi altında ve onun karşı koyması bulunmaksızın

kiralananı kullanmaya devam etmelidir .....................................................................447

 Karine .........................................................................................................................448

 Genel hükümlere göre belirli süreli kira sözleşmesinde sürenin

dolmasının sonuçları ..................................................................................................450


18 İçindekiler

II. Belirsiz süreli kira sözleşmelerinde fesih bildirimi

1. Genel olarak

MADDE 328......................................................................................................................... 469

 Belirsizlik kavramı ...................................................................................................... 470

 Fesih ve fesih bildirimi kavramları arasındaki fark ..................................................... 470


 Kira sözleşmesinin hiçbir şekilde feshedilemeyeceğine ilişkin sözleşme şartı ge-

çersizdir...................................................................................................................... 470


 Fesih vadesi bir yedek hukuk kuralıdır ....................................................................... 470

2. Taşınmaz ve taşınır yapı kiralarında

MADDE 329......................................................................................................................... 473

 Taşınmaz veya taşınır yapı kavramı............................................................................ 473


 Taraflardan her biri, bir taşınmaza veya taşınır bir yapıya ilişkin kira sözleşme-

sini yerel âdette belirlenen kira döneminin sonu için feshedebilir ............................ 473


 Böyle bir âdetin bulunmaması durumunda, altı aylık kira döneminin sonu için,

üç aylık fesih bildirim süresine uyularak feshedilebilir............................................... 473

3. Taşınır kiralarında

MADDE 330......................................................................................................................... 479

 Kulübe ve barakaların kiraları .................................................................................... 480

 Reklam için binaların dış yüzeylerinin kiralanması..................................................... 480

 Gecekondular............................................................................................................. 480

 Kiralık kasa ................................................................................................................. 481

 Kiralayan aleyhine haksız fesih nedeniyle tazminat................................................... 481


 Kiraya verenin mesleki faaliyeti gereği kiraya verdiği ve kiracının da özel kulla-

nımına yarayan taşınır kiralarında.............................................................................. 482


III. Olağanüstü fesih

1. Önemli sebepler

MADDE 331......................................................................................................................... 484

 Kira hukukunda fesih, haklı sebeple fesih .................................................................. 485

 Feshi ihbarla fesih ...................................................................................................... 485

 Sözleşmeden dönme.................................................................................................. 485

2. Kiracının iflası

MADDE 332......................................................................................................................... 494

 Kira alacağının tehlikeye düşmesi ya da kiracının iflası halinde sözleşmenin

feshinin koşulları ........................................................................................................ 495

3. Kiracının ölümü

MADDE 333......................................................................................................................... 497


İçindekiler 19

G. Kiralananın geri verilmesi

I. Genel olarak

MADDE 334 .........................................................................................................................501

 Kira ilişkisinin doğması................................................................................................502

 Fesih hakkının kullanılmasında durum .......................................................................502


 Kural olarak kiralananın yanması halinde kiracı kusursuz olduğunu kanıtlama-

dıkça meydana gelen zarardan sorumludur ...............................................................503


 Hor kullanma tazminatı ..............................................................................................504

 Kiralananın geri verilmesinin yerine getirilme şekli ve ifada gecikme........................504

 Anahtarın kiralayana veya icra memuruna teslimi sorunu ....................................504

 Geri vermede kiralayanın yükümlülükleri ve de zorunlulukları .............................507

 İspat .......................................................................................................................507

 Kiralananın zamanında ve yasaya uygun olarak geri verilmemesinden doğan

tazminat istemleri ......................................................................................................508

 Kira davalarında zamanaşımı......................................................................................512

II. Kiralananın gözden geçirilmesi ve kiracıya bildirme

MADDE 335 .........................................................................................................................525

H. Kiraya verenin hapis hakkı

I. Konusu

MADDE 336 .........................................................................................................................531

II. Üçüncü kişilere ait olan eşya

MADDE 337 .........................................................................................................................533

III. Hakkın kullanılması

MADDE 338 .........................................................................................................................534

 Hapis hakkı, kiralanana ikinci kiracı tarafından getirilen eşyaya da uygulanabilir......536


 Hapis hakkının kiralanandaki üçüncü kişilere ait eşya üzerinde kullanılışı soru-

nu ...............................................................................................................................536


 Kiracıya ait olmadığını kiralayanın bildiği veya bilmesi gereken eşya (kiralaya-

nın hapis hakkını iyiniyetle kullanması gerektiği ilkesi) ..............................................537


 Çalınmış, kaybolmuş yahut başka suretle malikinin elinden çıkmış eşya ...................537

 Hapis hakkının kullanılması ........................................................................................538

 Kiracının kiralanan yere iadesini istemekte olduğu eşyanın gizlice yahut cebren

(zorla) götürülmüş olması gerekir ..............................................................................539


20 İçindekiler


İKİNCİ BÖLÜM

KONUT VE ÇATILI İŞYERİ KİRALARINA

İLİŞKİN HÜKÜMLER


İKİNCİ AYIRIM

Konut ve Çatılı İşyeri Kiraları

A. Uygulama alanı

MADDE 339......................................................................................................................... 541

 Kulübe, baraka ve gecekondu .................................................................................... 543

 Kiralananla beraber kullanılması kiracıya bırakılan eşyalar için konut ve çatılı

işyeri kiralarına ilişkin hükümler uygulanır................................................................. 544


 Arsa olarak kiralanan taşınmaz üzerinde sonradan kiracı tarafından bina ya-

pılması halinde uyuşmazlık ........................................................................................ 544


 Mabetler kiraya verilemez ......................................................................................... 545

 Kullanımı kiracıya bırakılan eşyalar ............................................................................ 546

 Ürün kirasına verilen taşınmazlara 6098 sayılı Yeni Türk Borçlar Kanununun

339. maddesi uygulanır mı?....................................................................................... 547

 Taşınmazın bulunduğu yer itibariyle uygulama alanı................................................. 547

 İstisnası ...................................................................................................................... 550


 Kamu kurum ve kuruluşlarının, hangi usul ve esaslar içinde olursa olsun yaptık-

ları bütün kira sözleşmelerinde de bu hükümler uygulanır ....................................... 551


 Devlet ihale yasasına göre tahliye.............................................................................. 551

B. Bağlantılı sözleşme

MADDE 340......................................................................................................................... 554

 Sözleşmenin kurulması ya da sürdürülmesinin başka bir borca bağlanması ............. 554

 Maddenin uygulanma koşulları.................................................................................. 555

 Alış veriş merkezi kiralamalarına ilişkin örnekler ....................................................... 557

 Mal ya da hizmetin belli kişiden alınmasının zorunlu kılınması ................................. 557

 Yaptırımı (müeyyide).................................................................................................. 558

C. Kullanma giderleri

MADDE 341......................................................................................................................... 560

D. Kiracının güvence vermesi

MADDE 342......................................................................................................................... 562

 Kira sözleşmesinde güvence kavramı......................................................................... 563


 Güvence verme borcu kira sözleşmesi kurulurken ya da kira sözleşmesi kurul-

duktan sonra kararlaştırılabilir................................................................................... 565


 Güvencenin bankaya yatırılması ya da depo edilmesi durumunda ........................... 569


İçindekiler 21

 Güvence parası üç aylık kira bedelini aşamaz........................................................569

 Güvence parası vadeli bir tasarruf hesabına yatırılır, kıymetli evrak ise bir

bankaya depo edilir ...............................................................................................570

 Depozito ve bankaların sorumluluğu..........................................................................570

 Teminat miktarının artırılması (yükseltilmesi)............................................................572

 Yasağa aykırılığın yaptırımı .........................................................................................572

 Hesabın açılması (Banka hesabı kimin adına açılacaktır?)..........................................573

 Kiracının depozito verme yükümünü yerine getirmekten kaçınması .........................574

 İcra takibi ...............................................................................................................574

 Fesih.......................................................................................................................575

 Ödemezlik def’i......................................................................................................575

 Hapis hakkı.............................................................................................................575

 Kiraya verenin kesinti yapması ...................................................................................576

 Bankanın sorumluluğu................................................................................................577


 818 sayılı eski Borçlar Kanununa göre kira sözleşmelerinde kararlaştırılan gü-

vence (teminat) parası................................................................................................579


E. Kira bedeli

I. Genel olarak

MADDE 343 .........................................................................................................................616

 Kira sözleşmesinin şartları, kiracı aleyhine ağırlaştırılamaz........................................616

 Kira parasının belirlenmesinin üçüncü kişiye bırakılması sorunu ...............................617

 Kira parasının saptanmasına ilişkin kararların niteliği ................................................621


 Yakıt parası, aydınlatma ve temizlik ücreti, sigorta veya doğrudan doğruya ta-

şınmazın kullanılmasından doğan masraf kalemlerinden olmayan vergi (örne-

ğin katma değer vergisi) ile ilgili kimi sorunlar ...........................................................624


II. Belirlenmesi

MADDE 344 .........................................................................................................................628

 Kira tespit davasının esasları ......................................................................................632

 Kira bedelinin belirlenmesi (kira tespit) davasında yargılama usulüne ilişkin

açıklamalar .................................................................................................................634

 Keşif ve bilirkişi incelemesi hakkında genel bilgiler ....................................................634

 Kira tespit davalarında bilirkişi incelemesi.............................................................635

 Kira parasının miktarı bilirkişi tarafından takdir edilemez .....................................636

 Kira tespit davalarında taraflar...................................................................................638

 Taraf ehliyeti/dava ehliyeti....................................................................................639

 Kira tespiti davaları kimler aleyhine açılabilir ........................................................646

 Kira tespit davası kiralayan ve kiracı tarafından açılabilir ......................................647

 Kiracı kendi kiracısı aleyhine tespit davası açabilir / Kiranın devri halinde

tespit......................................................................................................................647


22 İçindekiler

 Paydaşın kira tespit davası açması sorunu ............................................................ 647

 Yönetici kira tespit davası açabilir mi? .................................................................. 648

 Kiracının kiranın artırılması için tespit davası açıp açamayacağı sorunu............... 649

 Zorunlu dava arkadaşlığı ....................................................................................... 650

 İhtiyari dava arkadaşlığı......................................................................................... 652

 İştirak veya müşterek mülkiyete konu olan taşınmazların (4721 sayılı TMK.


mad. 691) ve (4721 sayılı TMK. mad. 702/2) maddelerine aykırı olarak kira-

ya verilmesinin sonuçları....................................................................................... 652


 İstekle bağlılık ilkesi............................................................................................... 658

 Aleyhe bozma yasağı............................................................................................. 658

 Talepten noksanına hüküm verilebilir................................................................... 658

 Yazılı kira sözleşmesine karşı tanık dinlenemez .................................................... 660

 Menfi tespit ve istirdat davalarında ispat yükü..................................................... 660

 Kira sözleşmesinin üçüncü kişiler hakkındaki ispat gücü....................................... 663

 Kira tespit davalarında yetkili mahkeme ............................................................... 664

 Kira tespiti ile ilgili genel ilkelerin dökümü............................................................ 666


 Süresiz kira sözleşmelerinde kira tespiti ve özellikle tespit edilecek kira pa-

rasının geçerli olacağı dönemin belirlenmesi ile ilgili uygulama örnekleri ............ 668


 Kira tespit davalarında hüküm .............................................................................. 672

 Kira tespit davalarında sulh, kabul ve feragat ....................................................... 675

 TBK’nın 344. maddesinin şerhi................................................................................... 676

III. Dava açma süresi ve kararın etkisi

MADDE 345......................................................................................................................... 732

 Kira parasının geçerli olacağı dönem belli edilirken uyulması gereken ilkeler........... 733

 İhtar yazılı yapılmalıdır............................................................................................... 733

 İhtarın tarafları........................................................................................................... 734


 Sözleşmede yeni kira döneminde kira bedelinin artırılacağına ilişkin hüküm bu-

lunması durumunda................................................................................................... 735


 Kira parasının hak ve nesafete göre belirlenmesi ...................................................... 738

IV. Kiracı aleyhine düzenleme yasağı

MADDE 346......................................................................................................................... 742

 Kiracıya kira bedeli ve yan giderler dışında bir ödeme yükümlülüğü getirilemez...... 743

 Yan giderler................................................................................................................ 743

 Cezai şart ve muacceliyet koşulu yasağı..................................................................... 745

F. Konut ve çatılı işyeri kiralarında sözleşmenin sona ermesi

I. Bildirim yoluyla

1. Genel olarak

MADDE 347......................................................................................................................... 762

 Örtülü yenileme ......................................................................................................... 767


İçindekiler 23

 Sözleşmenin aynı koşullarla uzatılması.......................................................................768


 Kiraya veren, sözleşme süresinin bitimine dayanarak sözleşmeyi sona erdire-

mez.............................................................................................................................771


 Belirsiz süreli kira sözleşmelerinde fesih bildirimi ile sona erdirme ...........................773

 Uygulama zamanı .......................................................................................................773

2. Bildirimin geçerliliği

a. Şekil

MADDE 348 .........................................................................................................................784

b. Aile konutu

MADDE 349 .........................................................................................................................786

 Hakimin müdahalesi ...................................................................................................788


 Kiracı olmayan eşin, kiraya verene bildirimde bulunarak kira sözleşmesinin ta-

rafı sıfatını kazanması halinde ....................................................................................788


 Kocanın verdiği tahliye taahhüdü geçersizdir.............................................................788

II. Dava yoluyla

1. Kiraya verenden kaynaklanan sebeplerle

a. Gereksinim, yeniden inşa ve imar

MADDE 350 .........................................................................................................................795

 Düzenlemenin esin kaynağı olan 6570 sayılı kanundan farklı yanları.........................798

 Konut ya da işyeri gereksinimi sebebiyle sona erdirme .............................................799

 Kiraya verenin kendisinin gereksinimi ...................................................................800

 Kiralayanın sağlık durumunun kiraladığı konuta geçmeyi gerektirmesi ................801

 Evlenmek üzere (nişanlı) olma nedeniyle tahliye ..................................................802

 Kiralanan yerin konumu, fiziki ve ekonomik durumu itibariyle daha elverişli

olması halinde tahliye istemi .................................................................................803


 Kiracıya teklif edilen dairenin kira bedeli makul ve hakkaniyete uygun olma-

lıdır.........................................................................................................................806


 Ev eşyalarını kiralananda muhafaza amacıyla tahliye davası açılabilir ..................806


 Yurtdışında bulunan kiralayanların tahliye davası açma hakkı ve ihtiyaç iddi-

ası...........................................................................................................................807


 Yazlık konutta oturma isteğine dayanan ihtiyaç iddiası.........................................809


 Kiralayanın oturduğu evin daha iyi kullanılması amacına dayanan ihtiyaç id-

diası........................................................................................................................809


 Birden fazla evi bulunması halinde, konut ihtiyacı tercih hakkı kiracıya değil

ve fakat kiralayana ait bulunmaktadır ...................................................................811

 Kiralayanın ikametgahını kiralananın bulunduğu yere nakletmesi ........................811

 İhtiyacın gerçek ve samimi olmadığına dair olgusal örnekler.....................................811

 Kiraya verenin altsoyu, üstsoyu veya kanun gereği bakmakla yükümlü olduğu

kişiler ..........................................................................................................................817


24 İçindekiler

 Kiralanan yerin bir kısmına ihtiyacı bulunan davacının, kiralananın tamamının

tahliyesini istemiş olması ........................................................................................... 817

 Kiralayanın eşinin veya çocuklarının konut ihtiyacı.................................................... 818

 İşyeri gereksinimi ....................................................................................................... 819

 Kiralanan yerin, davacının yapacağını öne sürdüğü işe uygun olması gerekir.......... 820

 İşyeri ihtiyacı nedeniyle tahliye / İki dükkan arasında kapı açılması ..................... 822

 Davacının kiralananın bulunduğu yerde oturmaması ........................................... 824


 Yapılacak iş için davacının sağlık durumunun ve niteliklerinin elverişli bu-

lunması.................................................................................................................. 824


 İhtiyaç kavramı ve ortaya çıkış nedenleri .............................................................. 825

 Kiralayanın, kendisinin kiracı konumunda olması hali........................................... 827


 Kiralayandan başka sadece onun eşinin veya çocuklarının işyeri ihtiyacı dik-

kate alınmalıdır ..................................................................................................... 828


 Tüzel kişilerin işyeri ihtiyacı................................................................................... 829

 Bankaların işyeri ihtiyacı........................................................................................ 832

 Ortaklıklar tarafından açılan tahliye davaları ........................................................ 833

 Konut ihtiyacı ile işyeri ihtiyacının bir arada ileri sürülmesi .................................. 836

 Meslek ve san’atın bizzat icrası ............................................................................. 836

 Kiralananın kısmen tahliyesi.................................................................................. 837

 İhtiyaç doğmadan tahliye davası açılamaz ............................................................ 839

 Dava sırasında gerçekleşen ihtiyaç dikkate alınmalıdır ......................................... 839

 İhtiyacı ileri sürülen kiralayanın yurtdışında olması .............................................. 840

 İhtiyacın samimi ve gerçek olmadığını gösteren olgular ....................................... 841

 Yeniden imar-inşa amacıyla tahliyenin şartları .......................................................... 846


 Kiralananın yıkılıp yeniden inşa edilmesi veya (yeniden inşa veya imar ama-

cıyla) esaslı surette tadil (değiştirme), tevsi (genişletme) veya tamir (ona-

rım) edilmesi ......................................................................................................... 846


 Yeniden inşa nedeniyle tahliye davalarını kimler açabilir?.................................... 851

 Davanın açılma süresi............................................................................................ 855

 Konut ve çatılı işyeri kiralarında usul ile ilgili özet bilgiler.......................................... 857

 Yeniden inşa veya imar amacı ile esaslı onarımı nedeniyle sözleşmenin sona

ermesi ile ilgili özet bilgiler......................................................................................... 861

b. Yeni malikin gereksinimi

MADDE 351......................................................................................................................... 874

2. Kiracıdan kaynaklanan sebeplerle

MADDE 352......................................................................................................................... 886

 Yazılı tahliye taahhüdüne dayanılarak kira sözleşmesinin sona erdirilmesi............... 890

 Taahhütnamenin ilk kira sözleşmesinden sonra verilmiş olması gerekir .............. 891


İçindekiler 25

 Tevali eden taahhütler...........................................................................................893

 Geçerli bir tahliye taahhüdünde cezai şart öngörülebilir mi?................................891

 Tahliye taahhüdü yazılı olmalıdır................................................................................892

 Tahliye taahhüdünü bizzat kiracı yapmış olmalıdır ....................................................898

 Beyaza imza atan kiracı, belgenin amaç dışı doldurulduğunu kanıtlayamadığı

takdirde, imzasının sonuçlarına katlanmalıdır............................................................900

 Kira sözleşmesi yapılırken kiracıdan alınan tarihsiz ya da daha sonraki bir tarihi

taşıyan (tahliye taahhütleri)nin doğurduğu sonuç .....................................................902


 Tahliye taahhüdünü taşıyan yazıda (taşınmazın hangi tarihte tahliye edileceği-

nin de belirtilmiş bulunması) gerekir..........................................................................904


 Şarta bağlı tahliye taahhüdü geçerlidir.......................................................................904

 İlk kira sözleşmesi ile birlikte verilen tahliye taahhüdünün geçersizliği hususu,

yazlık olarak kiralanan yerler bakımından uygulanamaz ............................................905

 Tahliye taahhütlerinde icra ve dava süreleri ile sürenin hesaplanması......................906

 Kiralayan icra takibini ve dava hakkını bir arada kullanabilir mi?...............................908

 Vekilin verdiği tahliye taahhüdü.................................................................................913

 İki haklı ihtar nedeniyle tahliye...................................................................................925

 Kira bedelinin zamanında ödenmemesinden dolayı iki haklı ihtar sebebiyle sona

erdirme konusunda yeni türk borçlar kanunu mad. 352/2’nin getirdiği yenilikler........928

 Kiracının veya birlikte yaşadığı eşinin (aynı ilçe veya belde belediye sınırları

içinde oturmaya elverişli bir konutu) bulunması nedeniyle sona erdirme .................938

3. Dava süresinin uzaması

MADDE 353 .........................................................................................................................853

 Kira süresi sona erdikten sonra kira bedelinin alınması .............................................857

 Kira sözleşmesindeki (mal sahibi kiracı aleyhine ihtiyaçtan dolayı dava açamaz)

kaydının, kiralayanın ihtiyaç doğsa bile, hiç olmazsa sözleşmenin bitiminden

sonraki ilk kira yılında dava açılamayacağı şeklinde yorumlanması gerektiği

yargıtay tarafından kabul edilmektedir ......................................................................957

 Islah ya da dava sırasında ihtiyaçlının değiştirilmesi ..................................................957

4. Dava sebeplerinin sınırlılığı

MADDE 354 .........................................................................................................................960


 6570 sayılı yasada ve borçlar kanununda açıklanan nedenler dışındaki sebep-

lerle açılacak tahliye davaları, sözleşmelerde aksine şart bulunsa dahi dinle-

nemez.........................................................................................................................961


5. Yeniden kiralama yasağı

MADDE 355 .........................................................................................................................968

 Mücbir neden (Haklı neden = TBK. mad. 355/1) ........................................................972

 İhtarname...................................................................................................................973

 Zamanaşımı ................................................................................................................973

 Kiralananın boş bırakılması sorumluluğu gerektirmez ...............................................973


26 İçindekiler

 6570 sayılı Yasanın 15. (TBK. 355) maddesinin uygulanabilmesi için; zararın


varlığının, hukuka aykırı eylemle bu zarar arasında illiyet bağının; bir başka an-

latımla zararın, bu hukuka aykırı eylemin uygun sebep ve sonucu olduğunun


kanıtlanması zorunludur ............................................................................................ 973

 6570 sayılı Yasanın 15. (TBK. 355) maddesinde öngörülen zarar ve tazminatın

kapsamı/ Manevi tazminatın istenemeyeceği sorunu ............................................... 974

 İhtiyaç nedeniyle tahliye ettirilen taşınmazın bir başkasına kiraya verilmesi

olayı için manevi tazminata hükmedilemez............................................................... 975


 Kiracı tahliye etmek zorunda kaldığı taşınmazı hangi şartlarla yeniden kiralaya-

bilir ............................................................................................................................. 977


 Peştemaliye ve hava parası arasındaki ilişkiler .......................................................... 979


 Kira bedeli, kira sözleşmenin esaslı unsurlarından olup bunun üzerinde tarafla-

rın anlaşması gerekmektedir...................................................................................... 980


6. Kiracının ölümünde sözleşmenin sürdürülmesi

MADDE 356......................................................................................................................... 986


ÜÇÜNCÜ BÖLÜM


ÜRÜN (HASILAT) KİRASINA İLİŞKİN HÜKÜMLER


ÜÇÜNCÜ AYIRIM

Ürün Kirası

A. Tanımı

MADDE 357......................................................................................................................... 993

 Adi kira ile ürün kirası arasındaki benzerlikler ve ayrılıklar........................................ 993

 Zirai bir taşınmazın maliki birbirinden ayrı iki kira sözleşmesi kurabilir..................... 997

 Ürün kirası sözleşmesi feshi ihbar yapılmadığı sürece kendiliğinden sona ermez ........ 998

 Adi kira ile hasılat (ürün) kirasının tanımları, karşılaştırılması ve esaslı unsurları

(öğeleri).................................................................................................................... 1004

 Tanımlar .............................................................................................................. 1004

 İki kira çeşidi arasındaki farklar ........................................................................... 1004

 Hasılat (ürün) kirasının ileride çıkarılacak veya yetişecek ürün satışından

ayırt edilmesi....................................................................................................... 1017

 Kira sözleşmesinin esaslı unsurları ...................................................................... 1019

B. Genel hükümlerin uygulanması

MADDE 358....................................................................................................................... 1034

C. Tutanak düzenleme

MADDE 359....................................................................................................................... 1034

 Ürün kirasında geri verme........................................................................................ 1035


 Tutanak tutma yükümlülüğünden taraflardan birisinin kaçınması halinde yapı-

lacak işlem................................................................................................................ 1035


İçindekiler 27

D. Kiraya verenin borçları

I. Teslim borcu

MADDE 360 .......................................................................................................................1036

II. Esaslı onarımlar

MADDE 361 .......................................................................................................................1038

E. Kiracının borçları

I. Kira bedelini ve yan giderleri ödeme borcu

1. Genel olarak

MADDE 362 .......................................................................................................................1040

 Kira bedelinin ödenmesi zamanı ..............................................................................1040

 Kiracının temerrüdü (direnimi).................................................................................1040

 Finansal kiralama......................................................................................................1041

2. Olağanüstü durumlarda kira bedelinden indirim

MADDE 363 .......................................................................................................................1045


 Ürün kirası bedelini indirme talebinin sözleşmenin değişen şartlara uyarlanma-

sı istemi ile bağlantısı ...............................................................................................1048


 Umulmayan durumlar nedeniyle kira bedelinden indirim...................................1048

 Fevkalade haller (olağanüstü felaketler) .............................................................1048

 Tarımsal taşınmaz (gayrimenkulün her vakit ki hâsılatı)......................................1049

 BK. md. 282’nin uygulanmasını gerektirmeyen durumlar ...................................1049

 Her zamanki hâsılatın önemli surette azalması kavramı......................................1049

 Ürün toplandıktan sonra ortaya çıkan doğal olaylar nedeniyle bu ürünün

yok olması sorunu................................................................................................1050

 Kiracının bu haktan önceden feragat etmesi geçersizdir.....................................1050

 Ürün kiracısının felaket durumlarında indirmeye ilişkin talep hakkı emredici

(buyurucu) hukuktur............................................................................................1051

 Zirai ürün kirasından kaynaklanan kira bedelini indirme davasının esasları ile

ilgili bir yargıtay kararı ..............................................................................................1052

 BK. md. 282 hükmünün sözleşmenin uyarlanması davası ile ilişkisi.........................1056

II. Kiralananı kullanma ve işletme borcu

MADDE 364 .......................................................................................................................1059

III. Bakım borcu

MADDE 365 .......................................................................................................................1061

F. Alt kira ve kullanım hakkını devir yasağı

MADDE 366 .......................................................................................................................1064


28 İçindekiler

G. Sözleşmenin sona ermesi

I. Sona erme sebepleri

1. Sürenin geçmesi

MADDE 367....................................................................................................................... 1066

2. Fesih bildirimi

MADDE 368....................................................................................................................... 1071

3. Olağanüstü fesih

a. Önemli sebepler

MADDE 369....................................................................................................................... 1073

b. Kiracının iflası

MADDE 370....................................................................................................................... 1075

c. Kiracının ölümü

MADDE 371....................................................................................................................... 1077

II. Sona ermenin sonuçları

1. Geri verme

MADDE 372....................................................................................................................... 1079

 Genel olarak geri verme yükümlülüğünün kapsamı................................................. 1079

 Rekabet etmeme borcu ........................................................................................... 1080

2. Tutanağa geçirilmiş eşya

MADDE 373....................................................................................................................... 1081

 İspat için tutanak...................................................................................................... 1081

 Hasarın kiracıya ait olmasını sağlamak..................................................................... 1081

 Kiracının değer artış istemi ...................................................................................... 1082

 Kiracı yaptığı giderler için kiralayandan tazminat isteyebilir.................................... 1082

 Kiralanana, kiracının yaptığı değer arttırıcı masraflar .............................................. 1082

3. Ürün ve yetişme giderleri

MADDE 374....................................................................................................................... 1085

 Tarımsal taşınmazların ürün kirasında sözleşme sonunda ürünlerin kime ait

olacağı sorunu.......................................................................................................... 1085

4. Saman, gübre ve benzerleri

MADDE 375....................................................................................................................... 1086

 Düzenli bir işletmenin gerektirdiği stokların bırakılması.......................................... 1086


İçindekiler 29

H. Hayvan kirası

I. Konusu

MADDE 376 .......................................................................................................................1088

II. Sorumluluk

MADDE 377 .......................................................................................................................1090

III. Fesih

MADDE 378 .......................................................................................................................1091


DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

ÇEŞİTLİ İNCELEMELER


BİRİNCİ KESİM

KİRA SÖZLEŞMESİ KAVRAMI...............................................................................................1093

 Kira sözleşmesinin ayırt edici nitelikleri....................................................................1094

 Kira sözleşmelerinde süre ve şart.............................................................................1097

 Kira sözleşmesinin konusu........................................................................................1098

 Kira sözleşmesinin şekli ............................................................................................1100

 Müşterek mülkiyete konu olan şeyin kiraya verilmesi .............................................1102

 Kira bedeli.................................................................................................................1109


 Birlikte kiraya verme / Küçük ve mahcurların kira sözleşmesini kurması / Mü-

messilin imzaladığı kira sözleşmesinin geçerliliği ve de kira sözleşmesindeki


(matbu şartlara karşı) özel şartlar sorunu ................................................................1116

 Toplu kira sözleşmeleri.............................................................................................1116

 Kira sözleşmesinin ispatı...........................................................................................1120

 Çeşitli hükümler........................................................................................................1123

İKİNCİ KESİM

KİRALAYAN, KİRA SÖZLEŞMESİNDE (yaptığı bedelde muvazaaya)

DAYANABİLİR Mİ? ..............................................................................................................1130

 Maddi olay................................................................................................................1130

 Muvazaa ile ilgili bilgiler ...........................................................................................1130

 Taraflar arasındaki sözleşme (bileşik) mahiyette bir sözleşme türüdür ...................1131

 Maruf ve meşhur vakıalardan amaç .........................................................................1132

 İspat..........................................................................................................................1132

 Kötü kazanılmış durumun veya hakkın ileri sürülmesi .............................................1132


30 İçindekiler

ÜÇÜNCÜ KESİM

KİRA HUKUKUNUN NEDENSİZ ZENGİNLEŞME VE

VEKALETSİZ İŞGÖRME DAVALARI İLE İLGİLİ KİMİ SORUNLARI ........................................... 1134

 Kiralananda kısmi fesih ve nedensiz zenginleşme davası......................................... 1134


 Kira sözleşmesinde kararlaştırılandan fazla ödeme halinde nedensiz zengin-

leşme davası............................................................................................................. 1135


 Vekâletsiz işgörme ile ilgili sorunlar ......................................................................... 1144

 Kiralayanın nedensiz zenginleşmesi......................................................................... 1150

 Kiracının kiralananda yaptığı faydalı giderler karşılığı sözleşme hükümlerine

göre belirlenir .......................................................................................................... 1150

 Hâsılat kirası ile nedensiz zenginleşme arasındaki etkileşmeler .............................. 1153

 Kiracıya ziraat giderleri için verilmesi gereken tazminat.......................................... 1154

 Saman ve gübre gibi şeylerin bırakılması ................................................................. 1156

DÖRDÜNCÜ KESİM

KİRAYA VERİLEN TAŞINMAZIN BİR BAŞKASINA (ÜÇÜNCÜ KİŞİYE) DEVREDİLMESİ

HALİNDE KİRACININ HAKLARI............................................................................................ 1157

 Muvazaalı devir halinde ........................................................................................... 1157

 Muvazaasız devir halinde......................................................................................... 1160

 Kira bedelinde muvazaa ve alacak davası ................................................................ 1171

BEŞİNCİ KESİM

ÜÇÜNCÜ KİŞİYİ KORUYUCU ETKİLİ SÖZLEŞME VE

BUNUN KİRA HUKUKUNDAKİ BAZI YANSIMA ÖRNEKLERİ ................................................. 1172


 Üçüncü kişilere sözleşmeye dayanarak tazminat talep edebilme imkânı tanın-

masının hukuksal dayanağı ...................................................................................... 1172


 Uygulama örnekleri.................................................................................................. 1174

 Tuhr’un verdiği örnek.......................................................................................... 1174

 Alman Federal Mahkemesi uygulamasından örnekler........................................ 1175

 Kira sözleşmelerine ilişkin örnekler..................................................................... 1175

 Üçüncü kişinin zararını tazmin ............................................................................ 1176

 Üçüncü kişi yararına sözleşme ............................................................................ 1176


İKİNCİ KİTAP


TÜRK BORÇLAR KANUNU’NUN KİRA İLE İLGİLİ BÖLÜMÜNÜN


SİSTEMATİK AÇIKLAMASI


BİRİNCİ KESİM

KİRA PARASININ ÖDEME YERİ VE TARZI ............................................................................ 1179

 Kural olarak kira parası memleket parasıyla ödenir................................................. 1179

 Altın üzerinden ödeme ............................................................................................ 1179

 Kira parası alacaklının ikametgahında ödenmelidir ................................................. 1179


İçindekiler 31

İKİNCİ KESİM

KİRA PARASINI ÖDEME ZAMANI (BK. 257; TBK. 314).........................................................1183

ÜÇÜNCÜ KESİM

BORÇLAR KANUNUNA GÖRE KİRACININ KİRA BEDELİNİ ÖDEMEKTE TEMERRÜDÜ

NEDENİYLE KİRA SÖZLEŞMESİNİN FESHİ VE SONUÇLARI

(BK. mad. 260 ve 288; TBK. mad. 315 ve 362) ...................................................................1185

 Feshin koşulları.........................................................................................................1185

 Kira bedelinin zamanında ödenmemesi ..............................................................1185

 Kira sözleşmesinin sona erdiği ihtarı ile mehil (süre) tayini.................................1198

 Feshin hükümleri......................................................................................................1203

 Tahliye davası açma hakkı ...................................................................................1203

 Tazminat isteme hakkı.........................................................................................1207

 Tazminat ödeme borcu........................................................................................1208

 Sözleşmenin sona ermesinden vazgeçme ya da feshin sonuçlarından feragat ...1208

 İki haklı ihtar nedeniyle tahliyenin şartları ...............................................................1208

 Kira bedelini ödememeden dolayı kiracıya haklı ihtar yapılmış olmalıdır ...........1208

 İhtarın yazılı olması ve hangi vadeye ait kira bedelinin istendiğini belirtmesi ........1211

 Bir kira yılı içinde iki haklı ihtar yapılmış olması...................................................1211

 Usule ilişkin hükümler..........................................................................................1212


 Zorunlu dava arkadaşlığında ihtarın tüm kiralayanlarca gönderilmesi gere-

kir. Davaya onay vermek temerrüt ihtarı yerine geçer mi? .................................1212


DÖRDÜNCÜ KESİM

KİRACININ BORÇLARI (BK. mad. 256; TBK. mad. 316)........................................................1213

 Kullanma hak ve yükümlülüğü..................................................................................1213

 Kiracı kiralananı özenle kullanmak zorundadır.........................................................1214

 Apartmanda köpek beslemenin sonuçları ...........................................................1217

 Kiracı, kiralananı, tahsis yönüne (amacına) aykırı olarak kullanamaz.......................1218

 Kiracının aynı bina içinde oturanlara saygı gösterme borcu.....................................1220


 Kiralananın iyi bir durumda muhafazası için özen göstermek ve gereken ihbar-

ları yapmak mükellefiyetleri.....................................................................................1223


 Kiralananda zorunlu tamirat yapılmasına ve kiralananın (kira ile tutmak ya da satın

almak isteyen kişiler tarafından) gezilip görülmesine müsaade etme mükellefiyetleri......1225


 Kiracının yukarıda sayılan yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde kirala-

yanın hakları (hukuksal sonuçlar) .............................................................................1227


BEŞİNCİ KESİM

KİRACININ KİRALANANI BAŞKASINA KİRALAMASI

(KİRACININ KİRACISI SORUNU)...........................................................................................1230

 Adi kirada durum......................................................................................................1230

 Kural.....................................................................................................................1230


32 İçindekiler

 Sözleşmesel sınırlamalar ..................................................................................... 1230


 Şeyin başkasına kiralanması kiralayana zarar verici bir değişikliğe neden ol-

mamalıdır ............................................................................................................ 1231


 Alt kira ve kiracının kira sözleşmesinden doğan kullanma hakkını bir üçüncü

kişiye (devrin)in hukuksal etkileri........................................................................ 1231

 Kiracının kira sözleşmesinden doğan kullanma hakkını bir üçüncü kişiye

devretmesinin hukuksal mahiyeti ve hükümleri (kiracının, kiracılık hakkını

başkasına devretmesi sorunu) ............................................................................ 1234

 Alt kira ile kiranın devrinin karşılaştırılması......................................................... 1236

 Hâsılat kirasında durum ........................................................................................... 1240

 Borçlar Kanunu madde 284 (TBK. mad. 366) metni kaynak kanundaki tarzda

değerlendirilmelidir............................................................................................. 1240

 Alt ürün kirası yasağı ........................................................................................... 1240

 Hasılat kirasına dahil olan bazı yerlerin (özellikle hasılat getirmeyen; tarıma

elverişli olmayan yerlerin) ilk kiralayanın muvafakati olmaksızın dahi kiraya

verilebilir ............................................................................................................. 1240

 Sözlü kira sözleşmelerinde devir yetkisinin ispatı .................................................... 1241

 İstisna....................................................................................................................... 1242

 İlk kira sözleşmesinin feshi ile alt kira sözleşmesi de kendiliğinden feshedilmiş

sayılır mı? ................................................................................................................. 1243

ALTINCI KESİM

KULLANMANIN MÜMKÜN OLMAMASI HALİNDE KİRA BEDELİNİN ÖDENMESİ (BK.

mad. 252; TBK. mad. 324) ................................................................................................. 1252

YEDİNCİ KESİM

BELİRSİZ SÜRELİ SÖZLEŞMELERDE FESHİ BİLDİRME

(BK. mad. 262, 285; TBK. mad. 328, 368) .......................................................................... 1255

 Genel olarak (feshi bildirmenin mahiyeti, tarzı ve hangi hallerde yapılabileceği)

sorunu...................................................................................................................... 1255

 Feshi ihbar dönemleri (vadesi) ve süreleri ............................................................... 1255

SEKİZİNCİ KESİM

ÖNEMLİ NEDENLERDEN DOLAYI FESHİ BİLDİRME

(BK. mad. 264, 286; TBK. mad. 331, 369) .......................................................................... 1264


 Bu hükümler (clausula rebus sic stantibus) veya işlem temelinin çökmesi kura-

lının özel bir uygulama halidir .................................................................................. 1264


 Feshi bildirmenin şartları ......................................................................................... 1265

 Kira sözleşmesine başlama ya da devamın dayanılmaz olduğu durumlar ortaya

çıkmalıdır.................................................................................................................. 1265

 Önemli neden ortaya çıkınca BK. mad. 262 (TBK. 329) veya 285’teki (TBK. 368)

feshi bildirme sürelerine uyularak fesih beyanında bulunmalıdır............................ 1267

 Önemli sebepler dolayısıyla feshi bildirmenin hükümleri........................................ 1267

 Hâsılat (ürün) kirasında önemli nedenlerden ötürü feshi bildirme (dönme) ........... 1268


İçindekiler 33

DOKUZUNCU KESİM

KİRACININ İFLASI HALİNDE KİRALAYANIN SÖZLEŞMEYİ FESHİ

(BK. mad. 261 ve 290; TBK. mad. 332 ve 370) ...................................................................1270

 Kiralayanın hakları ....................................................................................................1271

 Teminat isteme hakkı ..........................................................................................1271

 Akdi feshetmek hakkı ..........................................................................................1271

 Kiralayanın iflası........................................................................................................1272

 Hasılat kirasında, kiracının iflası nedeniyle kira sözleşmesinin sona ermesi ve

kiracının kiralanandan tahliyesi................................................................................1273

ONUNCU KESİM

KİRACININ ÖLÜMÜ SEBEBİYLE FESHİ BİLDİRME

(BK. mad. 265 ve 291; TBK mad. 333 ve 371) ....................................................................1275

 Kira sözleşmesinin feshi bildirme yoluyla sona erebilmesinin koşulları ...................1275

 Kiracının ölümü....................................................................................................1275

 Yasal fesih bildirim süresine uyulmalıdır .............................................................1276

 Kiracının mirasçılarının ya da kiralayanın Borçlar Kanunu madde 262’deki

feshi bildirme sürelerine uyarak en yakın dönem sonu için feshi bildirmesi .......1276

 Borçlar Kanunu 265’e dayanan feshi bildirmede herhangi bir tazminat

ödenmesinin gerekmemesi .................................................................................1277

ONBİRİNCİ KESİM

KİRALANANI KİRA SÜRESİ SONUNDA GERİ VERME BORCU ...............................................1279

 Âdi kira sözleşmesinde .............................................................................................1279

 Hâsılat kirasında kiralananı geri verme borcu ..........................................................1284

 Defter (tutanak) tutulması halinde geri verme yükümlülüğünün kapsamı..........1285

 Tarımsal bir taşınmazın hasılat kirasında, sözleşme sonunda semerelerin

kime ait olacağı sorunu........................................................................................1287

 İyi bir işletmenin gerektirdiği stokların bırakılması..............................................1288

 Geri verme (iade) yükümlülüğü bakımından adi kira ile hâsılat kirası arasındaki

fark ...........................................................................................................................1289

 Hayvan kirası ............................................................................................................1290

 Kiralayanın borçları..............................................................................................1290

 Kiracının yükümlülükleri ......................................................................................1290

 Ev hayvanlarının konuttan tahliyesi ile ilgili Yargıtay uygulamasından örnekler........1291

ONİKİNCİ KESİM

İHTİYAÇ NEDENİYLE TAHLİYE .............................................................................................1292

 Konut ya da işyeri ihtiyacı nedeniyle tahliye ............................................................1292

 İşyeri ihtiyacı nedeniyle tahliye ................................................................................1301


34 İçindekiler

ONÜÇÜNCÜ KESİM

TAŞINMAZI YENİDEN İNŞA VEYA İMAR AMACIYLA TAHLİYE.............................................. 1310

 Yasal düzenleme ...................................................................................................... 1310

 Yeniden inşa ve imar amacıyla tahliyenin tamir için geçici tahliyeden farkı ............ 1310

 Yeniden imar-inşa amacıyla tahliyenin şartları ........................................................ 1312

 Kiracının yeniden kiralama (kiraya tutma) hakkı...................................................... 1312

ONDÖRDÜNCÜ KESİM

YENİDEN İKTİSAP NEDENİYLE TAHLİYE

(6570 SK. mad. 7/d; TBK mad. 351)................................................................................... 1322

 Genel olarak............................................................................................................. 1322

 Bir ay içerisinde haberdar etme sorunu................................................................... 1322

 Hangi durumlarda dava açılabilir ............................................................................. 1322

 Dava açma suresi ..................................................................................................... 1322


 Kira sözleşmesi tapu siciline şerh edilmişse yeni malik TBK 351 hükmünden ya-

rarlanabilir mi?......................................................................................................... 1323


ONBEŞİNCİ KESİM


YAZILI TAHLİYE TAAHHÜDÜNE DAYANILARAK KİRA SÖZLEŞMESİNİN SONA ERDİRİL-

MESİ (6570 SK. mad. 7/a; TBK mad. 352/1) ...................................................................... 1324


 Geçerli bir tahliye taahhüdünün şartları .................................................................. 1324

 Taahhütnamenin ilk kira sözleşmesinden sonra verilmiş olmasi gerekir ............ 1324

 Tevali eden taahhütler (birbiri arkasından gelen sözvermeler) .......................... 1325

 Tahliye taahhüdü yazılı olmalıdır ............................................................................. 1327

 Tahliye taahhüdünü bizzat kiracı yapmış olmalıdır .................................................. 1328

 Beyaza imza atan kıracı, belgenin amaç dışı doldurulduğunu kanıtlayamadığı

takdirde, imzasının sonuçlarına katlanmalıdır ......................................................... 1329

 Kira sözleşmesi yapılırken kiracıdan alınan tarihsiz ya da daha sonraki bir tarihi

taşıyan (tahliye taahhütlerinin) doğurduğu sonuç................................................... 1331


 Tahliye taahhüdünü taşıyan yazıda (taşınmazın hangi tarihte tahliye edileceği-

nin de belirtilmiş bulunması) gerekir ....................................................................... 1331


 Şarta bağlı tahliye taahhüdü geçerlidir .................................................................... 1331

 İlk kira sözleşmesi ile birlikte verilen tahliye taahhüdünün geçersizliği hususu,

yazlık olarak kiralanan yerler bakımından uygulanamaz.......................................... 1332

 Tahliye taahhütlerinde icra ve dava süreleri ile sürenin hesaplanması ................... 1331

 Davacı-davalı............................................................................................................ 1334

 Kiralayan icra takibini ve dava hakkını bir arada kullanabilir mi?............................. 1335


 TBK mad. 352/1 gereğince verilen tahliye taahhüdünün fonksiyonu ve doğur-

duğu talep hakları .................................................................................................... 1336


ONALTINCI KESİM

İKİ HAKLI İHTAR NEDENİYLE TAHLİYE

(6570 SK. mad. 7/e; TBK mad. 352/2) ............................................................................... 1341


İçindekiler 35

 Kira bedelini ödemediğinden dolayı kiracıya haklı ihtar yapılmış olmalıdır..............1341


 İhtarın yazılı olması ve hangi vadeye ait kira bedelinin istendiğini belirtmesi ge-

rekir ..........................................................................................................................1341


 Bir kira yılı içinde iki haklı ihtar yapılmalıdır .............................................................1341

 Kira süresinin sonunu izleyen ay içinde tahliye davası açılmalıdır............................1342

ONYEDİNCİ KESİM

KİRACININ VEYA BİRLİKTE YAŞADIĞI EŞİNİN (aynı ilçe veya belde belediye sınırları

içinde oturmaya elverişli bir konutu) BULUNMASI NEDENİYLE TAHLİYE (TBK mad.

352/son).............................................................................................................................1345

 Amaç.........................................................................................................................1345


 Bu boşaltma (tahliye) imkanı sadece konut olarak kiralanan yerler için söz ko-

nusudur ....................................................................................................................1345


 Kiraya verenin, kiracının veya birlikte yaşadığı eşinin maliki bulunduğu otur-

maya elverişli konutunun bulunduğunu bilmemesi gerekir .....................................1345


 GKK. mad. 7/son (TBK mad. 352/son) fıkrasındaki haktan önceden feragat edi-

lebilir mi?..................................................................................................................1345


 Oturulacak meskenin (konutun) halen bir başkası tarafından işgal edilmekte

bulunması tahliye davasının kabulüne engel değildir...............................................1347

 Kiralayanın kiralanana şahsen veya yakınları için ihtiyacı bulunmasa dahi, yine


kiracısına karşı 6570 sayılı yasa madde 7 son fıkraya (TBK mad. 352/son) daya-

narak tahliye davası açabileceği gibi tahliye edilen kiralananı tekrar dilediği


başka birine kiraya verebilir .....................................................................................1347

 Davanın açılma süresi...............................................................................................1347

 6570 sayılı yasa madde 7/son’un (TBK mad. 352/son) uygulama şartları ................1347

 Dava açma hakkı.......................................................................................................1352

ONSEKİZİNCİ KESİM

TARIMSAL TAŞINMAZLARIN HÂSILAT KİRASINDA OLAĞANÜSTÜ OLAYLARDA (felâket

veya doğal âfetler) KİRA PARASININ İNDİRİLMESİ

(BK. mad. 282; TBK mad. 363). ..........................................................................................1354

 Tarımsal taşınmazların hasılat kirası.........................................................................1354

 Hasılatın önemli surette azalmasına yol açan olağanüstü felâketlere ve doğal

olaylara örnekler ......................................................................................................1356

 Ürün azalması hangi aşamada gerçekleşmelidir?.....................................................1357

 Mutat ürünün önemli ölçüde azalması.....................................................................1357

 Kiradan indirmeye ilişkin talep hakkı bir tazminat değildir ......................................1358

 Ürün kirası bedelinde orantılı indirme yapılmalıdır..................................................1358

 Kira bedelinin indirilmesini talep hakkından felâketin ortaya çıkmasından sonra

feragat edilebilir. fakat önceden feragat kural olarak caiz değildir ..........................1359

 Âdi kira açısından BK. mad. 282’ye (TBK. 363) benzer bir hüküm söz konusu

değildir......................................................................................................................1360

ONDOKUZUNCU KESİM


36 İçindekiler

KİRALANANDA SİGORTA.................................................................................................... 1361

 Kiracı sorumluluk sigortası ....................................................................................... 1361


 Sigortalı (kiralayanın), halefiyete konu olan hakları korumak ve ihlalden kaçın-

mak ile yükümlüdür ................................................................................................. 1361


 Halefiyetin işlerliği kaybettiği durum ....................................................................... 1361

YİRMİNCİ KESİM

KİRALANAN TAŞINMAZLARIN İLAMSIZ İCRA YOLU İLE TAHLİYESİ...................................... 1362

 Kira bedelinin ödenmemesi nedeniyle tahliye......................................................... 1362

 Yazılı sözleşme ile kiralanan taşınmazların kira süresinin bitiminde tahliye ............ 1366

 İcra mahkemesinin görevi........................................................................................ 1367

YİRMİBİRİNCİ KESİM

KİRALAYANIN HAPİS HAKKI................................................................................................ 1374

 Hukuksal mahiyeti ve bunun genel hapis hakkı ile karşılaştırılması......................... 1374

 Hapis hakkının koşulları ........................................................................................... 1375

 Takip hukuku yönünden kiralayanın hapis hakkının korunması .............................. 1388

 Kaçırılan hapis hakkına tabi eşyanın geri alınması ya da kaçırılan eşyayı takip hakkı ..... 1394

YİRMİİKİNCİ KESİM

DEVLET İHALE KANUNUNA GÖRE TAHLİYE VE ECRİMİSİL DAVALARI................................. 1397

 Yasal dayanak........................................................................................................... 1397

 Tahliye ve ecrimisil................................................................................................... 1398

 Gerek mahkemeden gerekse mülkiye amirinden tahliye istenebilir........................ 1398

 Kira sözleşmesi niteliğinde olmayan sözleşmelere dayanılarak ilamsız tahliye

takibi yapılamaz ....................................................................................................... 1398

 Fuzuli şagil hakkında tahliye davası açılabilir ........................................................... 1399


ÜÇÜNCÜ KİTAP


KİRA HUKUKU İLE İLGİLİ ALACAK, TAZMİNAT VE

MEDENİ YARGILAMA HUKUKUNA İLİŞKİN AÇIKLAMALAR


BİRİNCİ KESİM

BİRİNCİ ALT KESİM (GENEL OLARAK)

KİRA ALACAĞI VE TAZMİNAT DAVALARININ İLKELERİ ....................................................... 1403

 Kira alacağı ve tazminat davalarının ilkeleri............................................................. 1403

 Cezai şart.................................................................................................................. 1416

İKİNCİ ALT KESİM (ÖZEL OLARAK)...................................................................................... 1419

 Davacı sıfatı (aktif husumet ehliyeti)........................................................................ 1419

 Görevli mahkeme..................................................................................................... 1431

 Yetkili mahkeme ...................................................................................................... 1434


İçindekiler 37

 Uygulama örnekleri ..................................................................................................1439

 Davacı ancak dava açıldığı tarihte var olan (o zamana kadar gerçekleşmiş olan)


kira alacağının hüküm altına alınmasını isteyebilir. Dava tarihinden sonra do-

ğacak (kira alacağı) için o davada karar verilmesi olanaklı değildir ..........................1438


 Yalnız öleni ilgilendiren (yani mirasçılara geçmeyen) haklara ilişkin davalar, ta-

rafın ölümü ile konusuz kalır. Bu davalara ölen tarafın mirasçılarına karşı (veya


mirasçıları tarafından) devam edilmesine olanak yoktur .........................................1439

 Davanın ihbarı ..........................................................................................................1439

 Cezayı gerektirecek eylemler hakkında yemin teklif edilemez.................................1439

 Konusuz kalan talep dışındaki diğer talepler için yargılamaya devam edilmesi

gerekir ......................................................................................................................1440

 İspat..........................................................................................................................1440

 Diğer usul hükümleri ................................................................................................1452

 Davaya cevap............................................................................................................1459

 Kira alacağı ve tazminat davalarına örnekler............................................................1460

İKİNCİ KESİM

KİRA SÖZLEŞMELERİNDE KEFALET, ADİ VE MÜTESELSİL KEFALET FARKI İLE KEFALETİN

KAPSAMI ............................................................................................................................1467

 Kira sözleşmesine konulan kefalet, süreli olmayan kefalettir ..................................1467

 Uygulama örnekleri ..................................................................................................1468

 Yeni TBK ile sona erdirilen kimi uygulama örnekleri ................................................1470

 Ödeme günü gelmemesine karşın, alacaklının akdi feshetmesine bağlanmış


sözleşmelerde (örneğin cari hesap ya da kira sözleşmelerinde) kefaletten kur-

tulmak için TBK mad. 600/1 hükmünden yararlanma çabaları ................................1470


ÜÇÜNCÜ KESİM

KİRACININ KİRALANANDA GİDER VE ONARIM YAPMASI SORUNU ....................................1472

DÖRDÜNCÜ KESİM

DAVAYA FER’İ VE ASLI MÜDAHALE ....................................................................................1475

BEŞİNCİ KESİM

ISLAH..................................................................................................................................1477

ALTINCI KESİM

KESİN HÜKÜM VE DERDESTLİK İTİRAZI ..............................................................................1483

YEDİNCİ KESİM

YEMİN ................................................................................................................................1485

SEKİZİNCİ KESİM

FERAGAT - KABUL - SULH ...................................................................................................1487


38 İçindekiler

DOKUZUNCU KESİM

İKRAR (HMK mad. 188)...................................................................................................... 1491

ONUNCU KESİM

BİRDEN ÇOK KİRALAYAN VE KİRACI OLMASI SORUNU ...................................................... 1493

 Kiralayanın birden fazla olması ................................................................................ 1493

 Müşterek mülkiyet halindeki şeyin kiraya verilmesi ........................................... 1493

 İştirak halinde bir mülkün kiraya verilmesi ......................................................... 1495

 Müşterek mülkiyet ve iştirak halinde mülkiyet şeklinin karışmış olduğu bir

şeyin kiralanması................................................................................................. 1496

 Birden fazla kiralayan karşısında kiracının durumu............................................. 1496


 Kiralayanların birden fazla olması halinde, hepsinin birlikte ihtarname gön-

dermesi ve dava açması gerekir .......................................................................... 1496


 Kira sözleşmesinde özel bir kayıt bulunmadığı sürece kira bedelinin iki kira-

layan arasında yarı yarıya bölüştürülmesi gerekir............................................... 1497


 Kiracının birden fazla olması .................................................................................... 1497

 Birden çok kiracının müteselsil borçlu olması gerektiği görüşü .......................... 1497

 Birlikte kiracıların âdi ortaklık teşkil ettiği görüşü ............................................... 1498

 Boşluk olduğu görüşü.......................................................................................... 1499


 Ticari bir kira söz konusu olmadığı ve sözleşmede aksine bir hüküm bulunma-

dığı sürece kiracıların borçlarının bölünmesi olanaklı bir borç olduğu görüşü......... 1499


 Kiracıların her birisinin kendi payına düşen kısımdan sorumluluğu, paylar

belli değilse kira bedelinin eşit şekilde dağıtılacağı görüşü ................................. 1500


 Kiralanan taşınmazda paydaş olmakla beraber kiralayan konumunda bulun-

mayan kişinin kiracı karşısındaki hakları .................................................................. 1500


 Kocanın yaptığı kira sözleşmesini eşinin de imzalaması durumunda sorumlulu-

ğunun kapsamı......................................................................................................... 1501


ONBİRİNCİ KESİM

ŞARTA BAĞLI OLARAK YAPILAN KİRA SÖZLEŞMELERİ ........................................................ 1503

ONİKİNCİ KESİM

İHTİYAÇ NEDENİYLE TAHLİYE ETTİRİLEN YERİN BAŞKASINA KİRALANMASI....................... 1504

ONÜÇÜNCÜ KESİM

KİRA İLE İLGİLİ MEDENİ USUL HUKUKU’NA İLİŞKİN

YARGITAY’IN EN SON İÇTİHATLARI .................................................................................... 1511

ONDÖRDÜNCÜ KESİM

KİRA PARASININ UYARLANMASI........................................................................................ 1551

 Kira parasının uyarlanmasında gözönünde bulundurulması gerekli ilkeler ............. 1551


 Aşırı ifa güçlüğü (TBK. mad. 138) nedeniyle kira bedelinin uyarlanmasının ko-

şulları........................................................................................................................ 1558


İçindekiler 39

 Tacirlerin uyarlama istemleri....................................................................................1561

 Müşteri portföyü ......................................................................................................1563

ONBEŞİNCİ KESİM

KİRA DAVALARINDA İTİRAZIN İPTALİ DAVASI.....................................................................1564

ONALTINCI KESİM

KİRA DAVALARINDA İSTİNAF..............................................................................................1568

 Kira hukukuna ilişkin sulh hukuk mahkemesinden verilen kararlara karşı istinaf

ile ilgili kısa bilgiler....................................................................................................1568

 İstinaf mahkemelerinin göreve başladığı 20.07.2016 tarihinden sonra verilen

kararlar hakkında uygulanacak olan kanun yolları ...................................................1572

 Kira ile ilgili olarak istinaf mahkemelerinin birbirine karşıt olan içtihatlarının

birleştirilmesi............................................................................................................1573

 İstinaf Yoluna Başvurma Dilekçe Örneği...................................................................1580

DİLEKÇE ÖRNEKLERİ ..........................................................................................................1581

 İstinaf yoluna başvurma dilekçe örneği .....................................................................1581

 Kiralanan taşınmazdaki hasarın tespiti dilekçesi .......................................................1582

 Delil tespiti istemine ilişkin dilekçe............................................................................1583

 Kira bedelinin artırılması istemi dilekçesi ..................................................................1584

 Kira bedelinin tespiti dilekçesi ...................................................................................1585

 Kira alacağı davası dilekçesi.......................................................................................1586

 Depozito bedelinin iadesi davası dilekçesi.................................................................1587

 Yeni iktisap ve ihtiyaç nedeni ile tahliye davası dilekçesi ..........................................1588

 Yeniden inşa ve imar nedeni ile tahliye davası dilekçesi ...........................................1589

 Taşınmazın izinsiz olarak alt kiracıya kiralanması nedeni ile tahliye davası dilekçesi........ 1590

 Tahliye taahhütnamesi nedeni ile tahliye istemi dilekçesi ........................................1591

 Sözleşmeye aykırı kullanma nedeni ile tahliye dilekçesi............................................1592

 Kiralanın tahliyesi ve kira alacağının tahsili talebine ilişkin dilekçe ...........................1593

 Kiralananı hor kullanma nedeni ile açılan tazminat davası dilekçesi .........................1594

 İki haklı ihtar ile nedeni ile tahliye davası dilekçesi ...................................................1595

 Mesken ihtiyacı nedeniyle tahliye talebine ilişkin dilekçe .........................................1596

KAVRAM DİZİNİ.................................................................................................................1597

Yorum Yap

Lütfen yorum yazmak için oturum açın ya da kayıt olun.
İlgili Yayınlar