Güncel Gelişmeler Işığında

Türk Hukukunda Ürün Sorumluluğu

Yayınevi: Yetkin Yayınları
Yazar: Gökhan Ünlen

ISBN: 9786050524093

573,75 TL 675,00 TL

Adet

 
Kitap Künyesi
Yazar Gökhan Ünlen
Baskı Tarihi 2025/11
Baskı Sayısı 1
Boyut 16x24 cm (Standart Kitap Boyu)
Cilt Karton kapak
Sayfa Sayısı 359

GÜNCEL GELİŞMELER IŞIĞINDA TÜRK HUKUKUNDA ÜRÜN SORUMLULUĞU
(Ar. Gör. Gökhan ÜNLEN, Yetkin Yayınları, 2025)

Kitabın Tanıtımı ve Genel Özeti

Gökhan ÜNLEN’in kaleme aldığı “Güncel Gelişmeler Işığında Türk Hukukunda Ürün Sorumluluğu”, hem akademik hem de uygulamaya dönük kapsamlı bir başvuru kaynağı olarak, ürün sorumluluğu alanında Türk hukukunun güncel durumunu ve Avrupa Birliği (AB) mevzuatıyla ilişkisini derinlemesine inceliyor. Kitap, özellikle 2021’de yürürlüğe giren 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu (ÜGTDK) ile Türk hukukunda ürün sorumluluğunun özel bir düzenlemeye kavuşmasını ve bu düzenlemenin AB’nin 1985 tarihli Ürün Sorumluluğu Direktifi ile başlayan, 2022 Taslağı ve 2024/2853 sayılı Yeni Ürün Sorumluluğu Direktifi ile devam eden evrimini karşılaştırmalı olarak ele alıyor.

Kitabın Ayırt Edici Özellikleri

Yazar, eserin önsözünde ve takdiminde, kitabın muadillerinden ayrılan yönlerini vurguluyor:
- Güncellik: 2024/2853 sayılı Yeni Ürün Sorumluluğu Direktifi’nin kabulüyle birlikte, en son AB düzenlemeleri ve bunların Türk hukukuna olası etkileri detaylı biçimde işlenmiş. - Karşılaştırmalı Yaklaşım: Türk hukukundaki düzenlemeler, AB mevzuatıyla sistematik olarak karşılaştırılmış; özellikle dijitalleşme ve yeni teknolojilerin getirdiği sorunlar güncel örneklerle tartışılmış. - Kapsamlı ve Sistematik İnceleme: Ürün sorumluluğunun tarihsel gelişiminden başlayarak, sorumluluğun hukuki niteliği, sorumlu kişiler, sorumluluğun şartları, zarar ve nedensellik, sorumluluktan kurtuluş sebepleri, ispat yükü ve zamanaşımı gibi temel başlıklar ayrıntılı şekilde ele alınmış.

Kitabın İçeriği ve Bölümleri

Kitap üç ana bölümden oluşuyor:

  1. Tarihsel Gelişim ve Hukuki Temeller:
    Ürün sorumluluğunun garanti esasından başlayıp, sözleşmeye ve kusur sorumluluğuna, oradan da kusursuz sorumluluğa evrilişi anlatılıyor. Türk hukukunda ürün sorumluluğunun geçirdiği aşamalar, ilgili mevzuat ve doktrindeki tartışmalar ışığında inceleniyor.

  2. Sorumluluğun Şartları ve Karşılaştırmalı Analiz:
    ÜGTDK, 1985/374 sayılı AB Direktifi, 2022 Taslağı ve 2024/2853 sayılı Yeni Direktif çerçevesinde; ürün kavramı, hatalı/uygunsuz ürün, zarar ve nedensellik bağı gibi temel unsurlar karşılaştırmalı olarak ele alınıyor. Özellikle dijital ürünler, yazılımlar ve çevrimiçi platform sağlayıcılarının sorumluluğu gibi yeni gelişmeler detaylandırılıyor.

  3. Sorumluluktan Kurtuluş, İspat ve Süreler:
    Sorumluluktan kurtuluş sebepleri, ispat yükü, zamanaşımı ve hak düşürücü süreler hem Türk hem AB hukuku açısından karşılaştırmalı olarak değerlendiriliyor. Ayrıca, yeni AB Direktifi ile getirilen delil sunma ve ispat kolaylıkları da işleniyor.

Kimler İçin Uygun?

Bu eser, ürün sorumluluğu alanında çalışan avukatlar, yargı mensupları, akademisyenler, sanayiciler ve özellikle AB ile ticari ilişkileri olan şirketler için vazgeçilmez bir rehber niteliğinde. Ayrıca, güncel mevzuat ve yargı kararlarını takip etmek isteyen hukukçular ve öğrenciler için de temel bir kaynak sunuyor.

Sonuç

“Güncel Gelişmeler Işığında Türk Hukukunda Ürün Sorumluluğu”, hem teorik hem pratik açıdan zengin içeriği, güncel ve karşılaştırmalı yaklaşımı ile alanında öne çıkan, güvenilir ve kapsamlı bir başvuru kitabıdır. Türk hukukunun AB ile uyum sürecinde yaşadığı dönüşümü ve gelecekteki olası değişiklikleri anlamak isteyen herkes için önerilir.

TAKDİM
DANIŞMANIN ÖNSÖZÜ
ÖNSÖZ
KISALTMALAR
GİRİŞ

BİRİNCİ BÖLÜM
ÜRÜN SORUMLULUĞUNUN TARİHİ GELİŞİMİ, ÜRÜN SORUMLULUĞUNDA SÜJELER VE SORUMLULUĞUN HUKUKİ NİTELİĞİ
I. Ürün Sorumluluğunun Tarihi Gelişimi
A. Genel Olarak
B. Garanti Esasının Benimsendiği Dönem
C. Sözleşmeye Dayalı Sorumluluğun Kabul Edildiği Dönem
D. Kusur Sorumluluğunun Kabul Edildiği Dönem
E. Kusursuz Sorumluluğun Kabul Edildiği Dönem
II. Türk Hukukunda Sorumluluğun Düzenlenişi
A. Genel Olarak
B. Borçlar Hukuku Genel Hükümler Bakımından Ürün Sorumluluğunun Değerlendirilmesi
C. 4077 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun Uyarınca Ürün Sorumluluğu
1. 2003 Yılında Yapılan Değişiklikten Önceki Durum
2. 2003 Yılında Yapılan Değişiklikten Sonraki Durum
3. Ayıplı Mal Yönetmeliği ile Getirilen Sistem
D. 4703 Sayılı Ürünlere İlişkin Teknik Mevzuatın Hazırlanması ve Uygulanmasına Dair Kanun Uyarınca Ürün Sorumluluğu
E. 6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun Uyarınca Ürün Sorumluluğu
F. 7223 Sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu Uyarınca Ürün Sorumluluğu
III. Sorumluluğun Adlandırılmasındaki Terminoloji Sorunu ve Ürün Sorumluluğunun Süjeleri
A. Terminoloji Sorunu
B. Sorumlu Kişiler
1. Mülga 85/374/AET Ürün Sorumluluğu Direktifi, COM/2022/495 Sayılı Taslak ve 2024/2853 Sayılı Yeni Ürün Sorumluluğu Direktifi Uyarınca Sorumlu Kişiler
a. Genel Olarak
b. Üç Düzenlemede Ortak Olarak Öngörülen Sorumlu Kişiler
aa) Gerçek Üretici
bb) Üretici Benzerleri
cc) İthalatçı
dd) Dağıtıcı
c. COM/2022/495 Sayılı Taslak’la İlave Olarak Getirilen ve 2024/2853 Sayılı Yeni Ürün Sorumluluğu Direktifi’nde Kabul Edilen Sorumlu Kişiler
aa) Üreticinin Yetkili Temsilcisi
bb) Fulfilment-Hizmet Sağlayıcı
cc) Üründe Değişiklik Yapan Kişiler
dd) Çevrimiçi Platform Sağlayıcılar
2. ÜGTDK’da Sorumlu Kişiler
a. İmalatçı
b. İthalatçı
c. Dağıtıcı
IV. Sorumluluğun Hukuki Niteliği
A. Olağan Sebep Sorumluluğu Görüşü
B. Ağırlaştırılmış Sebep Sorumluluğu Görüşü
C. Tehlike Sorumluluğu Görüşü
D. Karma Görüşler
E. Değerlendirmemiz

İKİNCİ BÖLÜM
85/374/AET Sayılı Ürün Sorumluluğu Direktifi, COM/2022/495 Sayılı Taslak Metni ve 2024/2853 Sayılı Yeni Ürün Sorumluluğu Direktifi’yle Karşılaştırmalı Olarak 7223 Sayılı ÜGTDK Uyarınca Ürün Sorumluluğunun Şartları
I. Sorumluluğun Şartları
A. Ürünün Hatalı Olması
1. Ürün Kavramı
a. Mülga 85/374/AET Konsey Direktifi’nde Ürün Kavramı
b. COM/2022/495 Sayılı Taslak Metinde ve 2024/2853 Sayılı Yeni Ürün Sorumluluğu Direktifi’nde Ürün Kavramı
aa) Genel Olarak
bb) Taşınırlar
cc) Elektrik
dd) Dijital Üretim Dosyaları
ee) Yazılım
ff) Bağlantılı Hizmet
c. ÜGTDK’da Ürün Kavramı
aa) Ürün Tanımı
bb) ÜGTDK’da Ürün Kavramının Kapsamı
aaa) Taşınır Mallar
bbb) Elektrik ve Diğer Doğal Güçler
ccc) Bütünleyici Parçalar
ddd) Gayri Maddi Malların Durumu
eee) Gayri Maddi Mal Olarak Dijital İçerik
cc) Ürün Kavramının Dışında Kalanlar
aaa) Taşınmaz Mallar
bbb) Hizmetler
2. Üründeki Hata Kavramı
a. 85/374 Sayılı Mülga Ürün Sorumluluğu Direktifi Açısından
aa) 85/374 Sayılı Mülga Direktif’te Hata Kavramının Belirlenmesinde Rol Oynayan Haklı Güvenlik Beklentilerinin Tespitinde Öngörülen Kıstaslar
aaa) Ürünün Sunumu
aaaa) Ürünün Dış Görünümü
bbbb) Ürünün Talimatları
cccc) Reklamlar
dddd) Ürünün Taşıdığı Riskler
bbb) Ürünün Makul Kullanım Şekli
ccc) Ürünün Piyasaya Sürülme Tarihi
b. COM/2022/495 Sayılı Taslak ve 2024/2853 sayılı Yeni Ürün Sorumluluğu Direktifi Açısından
aa) COM/2022/495 Sayılı Taslak ve 2024/2853 sayılı Yeni Ürün Sorumluluğu Direktifi Açısından Hata Kavramının Belirlenmesinde Rol Oynayan Haklı Güvenlik Beklentilerinin Tespitinde Öngörülen Kıstaslar
aaa) Ürünün Sunumu
bbb) Ürünün Makul veya Yanlış Kullanımı
ccc) Ürünün Sonradan Öğrenme Yeteneği
ddd) Birlikte Kullanılabilecek Ürünlerin Etkisi
eee) Ürünün Piyasaya Sürülme ya da Hizmete Sunulduğu Tarih veya Üreticinin Ürün Üzerindeki Kontrol Zamanı
fff) Ürün Güvenliği Gereksinimleri
ggg) Ürün Güvenliği ile Alakalı Müdahale
ğğğ) Ürünün Hedef Kitlesinin Özel Beklentileri
hhh) Asıl Amacı Zararı Önlemek Olan Ürünün Bu Amaçta Başarısız Olması
c. ÜGTDK Açısından
aa) Genel Olarak
bb) Uygunsuzluk Kavramı
aaa) Mevzuat Açısından
aaaa) İlgili Teknik Düzenlemeye Uygunluk
bbbb) Genel Ürün Güvenliği Mevzuatına Uygunluk
bbb) Öğreti Açısından
ccc) Değerlendirmemiz
d. Hata Türleri
aa) Tasarım Hatası
bb) Üretim Hatası
cc) Bilgilendirme Hatası
dd) Gelişim Hatası
B. Zarar
1. Genel Olarak Zarar Kavramı
2. 85/374/AET Sayılı Direktif’te ve 2024/2853 Sayılı Direktif’te Zarar Kavramı
a. Zarar Gören Çevresi
b. Zararın Kapsamı
aa) Kişiye Verilen Zarar
bb) Mala Verilen Zarar
aaa) Hatalı Ürünün Kendisinde Meydana Gelen Zarara İlişkin Sınırlama
bbb) Zararın Alt Limitine İlişkin Sınırlama
ccc) Zarar Verilen Malın Niteliğine İlişkin Sınırlama
3. ÜGTDK’da Zarar
a. Zarar Gören Çevresi
b. Zararın Kapsamı
aa) Kişiye Verilen Zararlar
aaa) Üründeki Uygunsuzluğun Ölüme Yol Açması
bbb) Üründeki Uygunsuzluğun Bedensel Zarara Yol Açması
ccc) Üründeki Uygunsuzluk Sonucu Bedensel Bütünlüğün Zedelenmesinin Manevi Zarara Yol Açması
bb) Mala Verilen Zararlar
C. Üründeki Hata ile Zarar Arasında Nedensellik Bağı

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
SORUMLULUKTAN KURTULMA, İSPAT YÜKÜ VE SORUMLULUKTA SÜRELER
I. Sorumsuzluk Kayıtları
II. Sorumluluktan Kurtuluş Sebepleri
A. Mülga 85/374 Sayılı Ürün Sorumluluğu Direktifi’nde Öngörülen Sorumluluktan Kurtuluş Sebepleri
B. COM/2022/495 Sayılı Taslak ve 2024/2853 Sayılı Yeni Ürün Sorumluluğu Direktifi’nde Öngörülen Sorumluluktan Kurtuluş Sebepleri
C. ÜGTDK’da Öngörülen Sorumluluktan Kurtuluş Sebepleri
a. İmalatçı ya da İthalatçının Ürünü Piyasa Arz Etmemesi
b. Üründeki Uygunsuzluğun Dağıtıcı ya da Üçüncü Bir Kişinin Ürüne Müdahalesi veya Kullanıcıdan Kaynaklanması
c. Üründeki Uygunsuzluğa Teknik Düzenlemelere ya da Diğer Zorunlu Teknik Kurallara Uygun Üretimin Yol Açması
D. ÜGTDK’da Öngörülmeyen Sorumluluktan Kurtuluş Sebepleri
III. Zamanaşımı ve Hak Düşürücü Süre
A. Ürün Sorumluluğu Direktiflerinde Süreler
B. ÜGTDK’da Süreler
C. Sürelerin Değerlendirilmesi
IV. COM/2022/495 Sayılı Taslak ve 2024/2853 Sayılı Yeni Ürün Sorumluluğu Direktifi Uyarınca Delillerin Ortaya Konulması ve İspat Yükü
A. Genel Olarak
B. Delillerin Ortaya Konulması
C. İspat Yükü

SONUÇ VE ÖNERİLER
KAYNAKÇA

İlgili Yayınlar