Türk Sosyal Sigortalar Hukukunda Kamu Görevlilerinin Yaşlılık Sigortası

İÇİNDEKİLER

SUNUŞ
TEŞEKKÜR
TABLOLAR
ŞEKİLLER
KISALTMALAR

GİRİŞ
A. Kamu Görevlilerinin Yaşlılık Sigortasına Tarihsel Bir Bakış
B. Çalışmanın Önemi ve Amacı
C. Çalışmanın Takdimi

BİRİNCİ BÖLÜM: TÜRK HUKUKUNDA KAMU GÖREVLİSİ KAVRAMI
A. Genel Olarak Kamu Görevlisi Kavramı
B. Anayasada Kamu Görevlisi Kavramı
 1. Genel Olarak
 2. Kamu Görevlisi Kavramının Anayasa’nın 128. Maddesi Kapsamında Değerlendirilmesi
  a. Kuralın Uygulanacağı Yer Kapsamı
  b. Kuralda Yer Alan “Genel İdare Esasları” Kavramının İncelenmesi
   (1) Kavrama İlişkin Genel Açıklamalar
   (2) Genel İdare Esaslarına Göre Yürütülmesi Gereken Kamu Hizmetleri
  c. Kuralda Yer Alan “Asli ve Sürekli Görevler” Kavramının İncelenmesi
  d. Kamu Görevlilerinin Özlük İşlerinin Kanunla Düzenlenmesi Kuralı
   (1) Kanunla Düzenleme Kuralına İlişkin Esaslar
   (2) Üst Kademe Yöneticilerinin Yetiştirilme Usul ve Esaslarının Kanunla Düzenlenmesi Kuralı
C. İdare Hukukunda Kamu Görevlisi Kavramı
 1. Kamu Görevlisi Kavramının Tanımlayıcı Unsurları
  a. Kamu Tüzel Kişisi Tarafından İstihdam Edilmiş Olmak
  b. Mesleki Bir Sıfatla Ücretli İş Yapmak
  c. Çalışma Rejiminin Kamu Hukukuna Tabi Olması
 2. Kamu Görevlisi Kategorileri
  a. Memurlar
  b. Diğer Kamu Görevlileri
   (1) Hâkim/Savcı, Rütbeli Asker ve Akademik Personelin Diğer Kamu Görevlileri Kavramı Bakımından İncelenmesi
   (2) Sözleşmeli Personelin Diğer Kamu Görevlileri Kavramı Bakımından İncelenmesi
D. Ceza Hukukunda Kamu Görevlisi Kavramı
 1. 765 Sayılı Mülga Türk Ceza Kanununda Kamu Görevlisi Kavramı
 2. 5327 Sayılı Türk Ceza Kanununda Kamu Görevlisi Kavramı
 3. 4483 Sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun Kapsamında Kamu Görevlisi Kavramı
E. 4688 Sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu Kapsamında Kamu Görevlisi Kavramı
F. Sosyal Sigortalar Hukukunda Kamu Görevlisi Kavramı
 1. Genel Olarak
 2. 5434 Sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu’nda Kamu Görevlisi Kavramı
 3. 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nda Kamu Görevlisi Kavramı
 4. 5510 sayılı Kanun’un Zaman Bakımından Uygulanışına Göre Kazanılmış, Beklenen ve Yeni Hak Sahibi Olan Kamu Görevlileri

İKİNCİ BÖLÜM: KAMU GÖREVLİLERİNİN YAŞLILIK SİGORTASININ FİNANSMANI
A. Genel Olarak Yaşlılık Sigortasının Finansman Kaynakları ve Yöntemleri
 1. Yaşlılık Sigortasının Temel Finansman Kaynakları
  a. Primler
  b. Devlet Katkıları ve Sosyal Güvenlik Kurumlarının Bütçe Açıklarının Finansmanı
 2. Yaşlılık Sigortasının Finansman Yöntemleri
  a. Yılı Yılına Finansman Yöntemi
  b. Fon Biriktirme Yöntemi
B. Türk Sosyal Sigortalar Hukukunda Kamu Görevlilerinin Yaşlılık Sigortasının Finansmanı
 1. Prim Matrahı
  a. Emekli Keseneğine Esas Aylık (EKEA)
   (1) Gösterge Aylığı
   (2) Ek Gösterge Aylığı
   (3) Taban ve Kıdem Aylıkları
   (4) Zam, Tazminat ve Ödenekler ile Benzeri Ödemeler Toplamına Karşılık Gelmek Üzere EKEA’ya Eklenecek Tutar
  b. Prime Esas Kazanç (PESK)
 2. Prim Oranları
  a. Emekli Keseneği ve Karşılık Oranları
  b. Malullük, Yaşlılık ve Ölüm Sigortaları Prim Oranı
  c. Devlet Katkısı
 3. Primlerin Ödenmesi
  a. Prim Ödeme Yükümlüsü
  b. Süre ve Şekil Bakımından Prim Belgelerinin Gönderilmesi
  c. Primlerin Ödenme Süresi

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM: TÜM YÖNLERİYLE KAMU GÖREVLİLERİNE YAŞLILIK SİGORTASINDAN SAĞLANAN HAKLAR
A. Genel Olarak
B. Emekli/Yaşlılık Aylığı
 1. Genel Olarak
 2. Kazanılmış Hak Sahibi Olan Kamu Görevlilerinin Emekli Aylıklarının Durumu
 3. Belirli Bir Fiili Hizmet Müddetinin/Prim Gün Sayısının ve Yaşın Tamamlanması Bakımından Emekli/Yaşlılık Aylığına Hak Kazanma Koşulları
  a. Beklenen Hak Sahibi Olan Kamu Görevlilerinin Emekli Aylığına Hak Kazanma Koşulları
   (1) Emekli Aylığına Hak Kazanma Koşullarından Biri Olarak Fiili Hizmet Müddeti Kavramı
   (2) İstek Üzerine Emeklilikte Emekli Aylığına Hak Kazanma Koşulları
    (a) 08.09.1999 Tarihinden Önce Sigortalı Olanların İstek Üzerine Emeklilikte Genel Koşullarla Emekli Aylığına Hak Kazanmaları
    (b) 08.09.1999 – 30.04.2008 Tarihleri Arasında Sigortalı Olanların İstek Üzerine Emeklilikte Genel Koşullarla Emekli Aylığına Hak Kazanmaları
    (c) 30.04.2008 – 15.10.2008 Tarihleri Arasında Sigortalı Olanların İstek Üzerine Emeklilikte Genel Koşullarla Emekli Aylığına Hak Kazanmaları
    (d) 08.09.1999 Tarihinden Önce Sigortalı Olanların İstek Üzerine Emeklilikte Kolaylaştırılmış Koşullarla Emekli Aylığına Hak Kazanmaları
    (e) 08.09.1999 – 30.04.2008 Tarihleri Arasında Sigortalı Olanların İstek Üzerine Emeklilikte Kolaylaştırılmış Koşullarla Emekli Aylığına Hak Kazanmaları
    (f) 30.04.2008 – 15.10.2008 Tarihleri Arasında Sigortalı Olanların İstek Üzerine Emeklilikte Kolaylaştırılmış Koşullarla Emekli Aylığına Hak Kazanmaları
    (g) 15.10.2008 Tarihinden Önce Sigortalı Olan Engelli Sigortalıların Özel Koşullarla Emekli Aylığına Hak Kazanmaları
    (h) 15.10.2008 Tarihinden Önce Sigortalı Olan ve Sürekli Bakıma Muhtaç Derecede Ağır Engelli Çocuğu Bulunan Kadınların Özel Koşullarla Emekli Aylığına Hak Kazanmaları
   (3) Re’ sen Emeklilikte Emekli Aylığına Hak Kazanma Koşulları
    (a) Görülen Lüzum Üzerine Re’ sen Emeklilik
    (b) Yaş Haddi Dolayısıyla Re’ sen Emeklilik
    (c) Re’ sen Emeklilikte Askeri Kamu Görevlilerine İlişkin Özel Koşullar
    (d) Re’ sen Emeklilikte Askeri Kamu Görevlilerinin Dışında Kalan Kamu Görevlilerine İlişkin Özel Koşullar
  b. Yeni Hak Sahibi Olan Kamu Görevlilerinin Yaşlılık Aylığına Hak Kazanma Koşulları
   (1) İstek Üzerine Emeklilikte Yaşlılık Aylığına Hak Kazanma Koşulları
    (a) Yaşlılık Aylığına Hak Kazanmanın Genel Koşulları
    (b) Yaşlılık Aylığına Hak Kazanmanın Kolaylaştırılmış Koşulları
    (c) Engelli Sigortalılar İçin Yaşlılık Aylığına Hak Kazanmanın Özel Koşulları
    (d) Maden İşyerlerinin Yeraltı İşlerinde Çalışan Sigortalılar İçin Yaşlılık Aylığına Hak Kazanmanın Özel Koşulları
    (e) Erken Yaşlandıkları Tespit Edilen Sigortalılar İçin Yaşlılık Aylığına Hak Kazanmanın Özel Koşulları
    (f) Sürekli Bakıma Muhtaç Derecede Ağır Engelli Çocuğu Bulunan Kadın Sigortalılar İçin Yaşlılık Aylığına Hak Kazanmanın Özel Koşulları
   (2) Re’ sen Emeklilikte Yaşlılık Aylığına Hak Kazanma Koşulları
    (a) Yaş Haddi Dolayısıyla Re’ sen Emeklilik
    (b) Kadrosuzluk Nedeniyle Re’ sen Emeklilik
    (c) Askeri ve Sivil Kamu Görevlilerinin Re’ sen Emekli Edilmelerine İlişkin Özel Hükümler
 4. Emekli/Yaşlılık Aylığının Hak Edilmesinde Sağlanması Gereken Diğer Koşullar
  a. Aylık Talebinde Bulunulması
  b. Yetkili Makamlardan Emekliye Sevk Onayının Alınması
 5. Emekli/Yaşlılık Aylığının Hesaplanması
  a. Beklenen Hak Sahibi Olan Kamu Görevlilerinin Emekli Aylıklarının Hesaplanması
   (1) Emekli Aylığı Bağlanmasına Esas Aylığın (EABEA) Unsurları
   (2) Emekli Aylıklarında Esas Alınacak Üst ve Alt Sınırlar
   (3) Emekli Aylığı ile Birlikte Yapılan Ödemeler
    (a) Makam ve Yüksek Hâkimlik Tazminatı
    (b) Temsil ve Görev Tazminatı
    (c) Kadrosuzluk Tazminatı
    (d) 5454 sayılı Kanun Uyarınca Yapılan Ek Ödeme
    (e) TSK, MİT ve Adli Kolluk Kurumlarının Bazı Kadrolarından Makam Tazminatına Hak Kazanmaksızın Emekliye Ayrılanlara Yapılan İlave Ödeme
    (f) Hekim veya Diş Hekimi Kadro ve Pozisyonlarından Makam Tazminatına Hak Kazanmaksızın Emekliye Ayrılanlara Yapılan İlave Ödeme
    (g) 5434 sayılı Kanun’un Ek 86’ıncı Maddesi Uyarınca Yapılan İlave Ödeme
    (h) 209 sayılı Kanun’un 5’inci Maddesi Uyarınca Döner Sermaye Gelirinden Ek Ödeme Alan Tabip, Diş Tabibi ve Bunlardan Uzman Unvanına Sahip Olanlara Verilen İlave Aylık
  b. Yeni Hak Sahibi Olan Kamu Görevlilerinin Yaşlılık Aylıklarının Hesaplanması
   (1) Ortalama Aylık Kazanç
   (2) Aylık Bağlama Oranı ve Yaşlılık Aylığının Hesaplanması
   (3) Yaşlılık Aylığında Esas Alınacak Üst ve Alt Sınırlar
   (4) Yaşlılık Aylığı ile Birlikte Yapılan Ödemeler
 6. Emekli/Yaşlılık Aylığının Bağlanması
  a. Aylığın Başlangıcı
   (1) Beklenen Hak Sahibi Olan Kamu Görevlileri Bakımından
   (2) Yeni Hak Sahibi Olan Kamu Görevlileri Bakımından
  b. Avans Uygulaması
   (1) Beklenen Hak Sahibi Olan Kamu Görevlileri Bakımından
   (2) Yeni Hak Sahibi Olan Kamu Görevlileri Bakımından
  c. Aylığın Arttırılması
 7. Emekli/Yaşlılık Aylığının Kesilmesi ve Tekrar Bağlanması
  a. Ölen Emeklinin Emekli/Yaşlılık Aylığının Kesilmesi ve Ödenen Aylıklarının İlgililerden Geri Alınması
  b. Türk Vatandaşlığını Kaybedenlerin Emekli Aylıklarının Kesilmesi
  c. Emekli/Yaşlılık Aylığına Hak Kazanmadıkları Sonradan Anlaşılanların Aylıklarının Kesilmesi ve Yersiz Yapılan Ödemelerin Geri Alınması
   (1) Kazanılmış ve Beklenen Hak Sahibi Olan Kamu Görevlileri Bakımından
   (2) Yeni Hak Sahibi Olan Kamu Görevlileri Bakımından
  d. Tekrar Sigortalı Olarak Çalışmaya Başlayanların Emekli/Yaşlılık Aylıklarının Kesilmesi ve Yeniden Bağlanması
   (1) Kazanılmış ve Beklenen Hak Sahibi Olan Kamu Görevlileri Bakımından
   (2) Yeni Hak Sahibi Olan Kamu Görevlileri Bakımından
 8. Genel Emeklilik Rejiminin Dışında Olanlar: Yaşlılık Aylıkları Özel Olarak Düzenlenen Kamu Görevlileri
  a. Kişi Kapsamı
  b. Aylığa İlişkin Esaslar
   (1) Cumhurbaşkanlığı Görevinde Bulunanlar Bakımından
   (2) TBMM Başkanlığı veya Başbakanlık Görevinde Bulunanlar Bakımından
   (3) Cumhurbaşkanı Yardımcılığı, Bakanlık veya Milletvekilliği Görevinde Bulunanlar Bakımından
C. Yaşlılık Sigortasında Toptan Ödeme
 1. Genel Olarak
 2. Beklenen Hak Sahibi Olan Kamu Görevlileri Bakımından
 3. Yeni Hak Sahibi Olan Kamu Görevlileri Bakımından
D. Yaşlılık Sigortasından Edime Hak Kazanan Kamu Görevlilerine Tanınan Özel Bir Hak: Emekli İkramiyesi
 1. Genel Olarak
 2. Beklenen Hak Sahibi Olan Kamu Görevlileri Bakımından
  a. Hakkın Kişi Kapsamı ve Yararlanma Koşulları
  b. Emekli İkramiyesinin Hesabı ve İlgili Kamu İdarelerinden Tahsili
  c. Kamu İdarelerindeki Vazifelerinden İstekleri Dışında Bazı Sebeplerle Ayrılanlara Yapılan Bir Ödeme: Emekli İkramiyesi Farkı
 3. Yeni Hak Sahibi Olan Kamu Görevlileri Bakımından
E. Bayram İkramiyesi

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM: YAŞLILIK SİGORTASINDAN SUNULAN HAKLARA ETKİ EDEN HUSUSLAR
A. Hizmet Borçlanması
 1. Yurt İçi Hizmet Borçlanması
  a. Beklenen Hak Sahibi Olan Kamu Görevlilerinin Borçlanma İşlemleri
   (1) Borçlanılabilecek Süreler
    (a) Doğum Sonrasında Çalışılmayan Sürelerin Borçlanılması
    (b) Askerlik Hizmetinde Geçen Sürelerin Borçlanılması
    (c) TSK ve Emniyet Mensuplarının Öğrencilik Sürelerini Borçlanmaları
    (d) Ücretli, Geçici Kadrolu veya Gündelikli Olarak Geçen Hizmetlerin Borçlanılması
    (e) Çarşı ve Mahalle Bekçiliğinde Geçen Sürelerin Borçlanılması
    (f) Kadrolu Olmayan Din Görevlilerinin İmam-Hatiplikte, Müezzin-Kayyımlıkta Geçirdikleri Süreleri Borçlanmaları
    (g) Avukatlık Stajında Geçen Sürelerin Borçlanılması
    (h) Serbest Avukatlık ve Noterlikte Geçen Sürelerin Borçlanılması
    (i) Sağlık Çalışanlarının Mesleklerini İcra Etmek Suretiyle Memuriyet Dışında Geçirdikleri Süreleri Borçlanmaları
    (j) Hekimlerin Fahri Asistanlıkta Geçirdikleri Süreleri Borçlanmaları
    (k) Doktora ve Tıpta Uzmanlık Öğreniminde Geçen Sürelerin Borçlanılması
    (l) 1416 sayılı Kanun Uyarınca Yurt Dışına Gönderilen Öğrencilerin Başarılı Öğrenim Sürelerini Borçlanmaları
    (m) Seçim Nedeniyle Görevinden Ayrılan Kamu Görevlilerinin Açıkta Geçirdikleri Süreleri Borçlanmaları
    (n) Aylıksız İzin Sürelerinin Borçlanılması
   (2) Borçlanma İşlemine İlişkin Esaslar
    (a) Borçlanılabilecek Sürelerin Limiti
    (b) Borçlanma Başvurusu
    (c) Borç Tutarının Hesaplanması ve Tahsili
 2. Yeni Hak Sahibi Olan Kamu Görevlilerinin Borçlanma İşlemleri
  (1) Borçlanılabilecek Süreler
   (a) Kanunun 41. Maddesi Uyarınca Borçlanılabilecek Süreler
   (b) Kanunun 46. Maddesi Uyarınca Borçlanılabilecek Süreler
  (2) Borçlanma İşlemine İlişkin Esaslar
   (a) Borçlanma Başvurusu
   (b) Borç Tutarının Hesaplanması ve Tahsili
   (c) Borçlanılan Sürelerin Hangi Sigortalılık Statüsünde Kabul Edileceğinin Tespiti
 3. Yurt Dışı Hizmet Borçlanması
  a. Borçlanabilecek Kişiler
  b. Borçlanılabilecek Süreler
  c. Borçlanılamayacak Süreler
  d. Borçlanma Başvurusuna İlişkin Esaslar
  e. Borç Tutarının Hesaplanması ve Tahsili
  f. Borçlanmanın Sonuçları
B. Farazi Hizmet Süreleri
 1. Fiili Hizmet Müddeti/Süresi Zammı
  a. 15.10.2008 Tarihine Kadar Kamu Görevlilerinin Fiili Hizmet Müddeti Zamlarının Hizmetlerinde Değerlendirilmesi
  b. 15.10.2008 Tarihi İtibariyle Kamu Görevlilerinin Fiili Hizmet Süresi Zamlarının Hizmetlerinde Değerlendirilmesi
 2. İtibari Hizmet Müddeti/Süresi
  a. Beklenen Hak Sahibi Olan Kamu Görevlilerinin İtibari Hizmet Müddetlerinin Fiili Hizmetlerinde Değerlendirilmesi
  b. Yeni Hak Sahibi Olan Kamu Görevlilerinin İtibari Hizmet Süresi Kapsamında Geçen Hizmetlerinin Fiili Hizmetlerinde