Türk Uluslararası Gemi Sicili

Yayınevi: Yetkin Yayınları
Yazar: Hayrettin KURT
ISBN: 978-605-05-0608-2
Stok Durumu: Stokta var
40,50 TL 45,00 TL

Adet

 
   0 yorum  |  Yorum Yap
Kitap Künyesi
Yazar Hayrettin KURT
Baskı Tarihi 2020/06
Baskı Sayısı 1
Boyut 16x24 cm (Standart Kitap Boyu)
Cilt Karton kapak

Türk Uluslararası Gemi Sicili

Dr. Hayrettin KURT

2020/06 1. Baskı, 173 Sayfa

ISBN 978-605-05-0608-2

İÇİNDEKİLER

ÖNSÖZ 7

İÇİNDEKİLER 9

KISALTMALAR 17

TABLOLAR 19

GİRİŞ 21

BİRİNCİ BÖLÜM

GEMİ SİCİLLERİ VE İKİNCİ SİCİL KAVRAMI

I. GENEL OLARAK 25

II. GEMİ SİCİLLERİ KAVRAMI 26

1. Millî Gemi Sicilleri 26

2. Kıyı Ötesi Siciller 27

3. Elverişli Sicil 28

3.1. Elverişli/Kolay Bayrak 28

3.2. Elverişli Sicil Olgusu ve Uygulama 29

3.2.1. Vergi Yükümü Açısından 31

3.2.2. Gemiadamlarmın Ücretleri Açısından 32

3.2.3. Gemilerin Kontrol Edilmesi Açısından 32

III. İKİNCİ SİCİL 33

IV. ELVERİŞLİ/KOLAY BAYRAĞA KARŞI TEDBİRLER 35

V. ULUSLARARASI HUKUKTA GEMİLERİN TABİİYETİ 37

İKİNCİ BÖLÜM

TÜRK ULUSLARARASI GEMİ SİCİLİNİN 

AMACI VE YAPISI

I. TUGS’UN AMAÇLARI 41

1. Kanunun Amacı Açısından 41

2. Uygulama Açısından 42

II. TUGS TEŞKİLATI, GEMİ SİCİL MÜDÜRÜ İLE MEMURLARI VE BUNLARIN GÖREVLERİNİN KAPSAMI 43

1. TUGS Teşkilatı 43

2. Gemi Sicil Müdürlüğü 43

2.1. Gemi Sicil Müdürü ve Memurları 44

2.2. Gemi Sicil Müdürlüğünün Yönetilmesi 45

3. Görevlerinin Kapsamı 46

3.1. TUGS’un Tutulmasına İlişkin Görevleri 46

3.1.1. Genel Olarak 46

3.1.2. İnceleme ve Araştırma Görevi 47

3.1.2.1. Kayıt Başvurularını İnceleme 47

3.1.2.2. İnceleme Görevinin Kapsamı 48

3.1.2.2.1. Kanunî Şartlara Uygunluk 50

3.1.2.2.2 Gerçeğe Uygunluk 50

3.1.2.2.3. Kamu Düzenine Aykırı Olmama 51

3.1.2.3. İnceleme Görev ve Yetkisinin Kapsamı 51

3.1.2.4. Müdür ya da sicil memurunun yeterliliği 53

3.1.2.5. Müdür ya da sicil memurunun re’sen 

araştırma yetkisi 54

3.1.2.6. Araştırma Yaptırma 55

3.2. Sicil İşlemlerini Yapma Görevi 56

3.3. Tescile Davet ve İhtar Görevi 57

3.4. Sicil Defter ve Belgelerini Koruma Görevi 57

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

SİCİL DEFTERLERİ, SİCİL İŞLEMLERİ, BAŞVURU ŞEKLİ  VE BELGELERİ İLE SİCİLİN ALENİYETİ

I. SİCİL DEFTERLERİ 59

1. Genel Olarak 59

2. TUGS Defteri 61

3. TUGS’un Bilgisayar Ortamında Tutulması 62

II. SİCİL İŞLEMLERİ 63

1. Türleri 63

1.1. Tesci 63

1.1.1. Kavram 63

1.1.2. Tescile Konu Oluşturan Hususlar 65

1.1.2.1. Tescili Zorunlu Hususlar 67

1.1.2.1.1. Genel Olarak 67

1.1.2.1.2. Gemi ve Yatlar ile ilgili 

Hususlar 67

1.1.2.2. Tescili İhtiyari Hususlar 68

1.1.3. Deniz Araçlarının TUGS’a Tescili 68

1.1.4. İçsu Araçlarının TUGS’a Tescili 69

1.2. Tadil 72

1.3. Terkin 73

2. İlgiliyi Sicil İşlemi Talebinde Bulunmaya Davet ve İhtar 73

2.1. Davet ve İhtarın Niteliği 73

2.2. Davet ve İhtarın Söz Konusu Olduğu Durumlar 74

2.3. Davet ve İhtarın Usulü 75

2.4. Davet ve İhtarın Hükümleri 76

2.4.1. Davet ve İhtara Uyulması Durumunda 76

2.4.2. Davet ve İhtara Uyulmaması Durumunda 77

2.4.2.1. Genel Olarak 77

2.4.2.2. Mahkeme Kararıyla Tescilin Gerçekleştirilmesi 78

2.4.2.3. İlgilinin Cezalandırılması 79

2.4.2.3.1. Cezalandırma Talebi 79

2.4.2.3.2. Mahkeme Kararı ve Uygulanması 80

2.4.2.3.3. Cezanın Hukukî Niteliği 82

2.4.2.3.4. Mahkeme Kararının Temyizi 82

2.4.2.3.5. İdarî Para Cezasına Karşı İtiraz 82

3. Sicil İşleminin Geçici Olarak Yapılması 83

3.1. Geçici Kaydın Sözkonusu Olduğu Durumlar 84

3.2. Geçici Kaydın Geçerlilik Süresi 86

4. Bazı Sicil İşlemlerinin Şerhi 87

5. Gemi Sicil Müdürlüğü İşlemlerine Yönelik Kararlara Karşı Hukukî Başvuru Yolları 87

5.1. İtiraz 87

5.1.1. Genel Olarak 87

5.1.2. Gemi Sicil Müdürlüğü Kararına Karşı İtiraz Hakkı  Bulunanlar 88

5.1.3. İtiraz Makamı ve Süresi 89

5.1.4. Üçüncü Kişilerin Dinlenmesi 89

5.2. İtiraza İlişkin Mahkeme Kararının Temyizi 90

5.3. Kararların Hukukî Niteliği 90

5.4. Üçüncü Kişilerin Sicil Müdürünü Bilgilendirmeleri 91

III. BAŞVURU ŞEKLİ VE BELGELERİ 91

IV. TUGS KAYITLARININ ALENİYETİ 93

1. Genel Olarak 93

2. Aleniyeti Gerçekleştiren Unsurlar 93

2.1. Genel Olarak 93

2.2. İnceleme Hakkının Sınırı 94

2.3. Suret İsteme Hakkı 94

2.4. Tasdikname İsteme Hakkı 94

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

TÜRK ULUSLARARASI GEMİ SİCİLİ KAYITLARININ HUKUKSAL ETKİLERİ VE

SİCİLE GÜVEN İLKESİNİN ROLÜ

I. TUGS KAYITLARININ HUKUKİ ETKİLERİ 96

1. Sicil Kayıtlarının Kaydın Konusu Açısından Etkileri (İç Etkiler) 96

1.1. Bildirici Etki 97

1.2. Kurucu Etki 97

1.3. Düzeltici Etki 97

2. Sicil Kayıtlarının Üçüncü Kişilere Karşı Etkileri 

(TUGS’un Dış etkileri) 98

2.1. Olumlu Etki 99

2.1.1. Şartları 99

2.1.1.1. Sicile Kayıt Edilebilir Bir Husus 99

2.1.1.2. Kaydın Yapılmış Olması 99

2.1.1.2.1. Genel Olarak 99

2.1.1.2.2. İlana Gerek Olmadığı 100

2.1.1.3. Kaydın Gerçeğe Uygun Olması 100

2.1.2. Üçüncü Kişilerin Öğrenme Yükümü 101

2.1.3. Görünüşe Güven Etkisi 101

2.1.4. Olumlu Etkinin Üçüncü Kişiler Arasında Geçerliliği 102

2.1.5. Yasa Tarafından Olumlu Etkinin Giderilmesi 102

2.2. Olumsuz Etki 102

2.2.1. Genel Olarak 103

2.2.2. Olumsuz Etkinin Söz konusu Olduğu Durumlar 103

2.2.2.1. Gerekli İlk Tescilin Yapılmamış Olması 103

2.2.2.2. Mevcut Sicil Kayıtlarında Gerekli Değişikliklerin Yapılmamış Olması 104

2.2.2.3. Gerek İlk Tescillerin ve Gerekse Sonraki  Değişikliklerin Yapılmamış Olması 104

II. SİCİLE İTİMAT (GÜVEN) İLKESİNİN TUGS’TAKİ 

ROLÜ 105

1. Genel Olarak 105

2. TTK VE TUGS’ta Sicile Güven ilkesi 105

BEŞİNCİ BÖLÜM

TÜRK ULUSLARARASI GEMİ SİCİLİNE KAYDI  GEREKEN BAŞLICA HUKUKİ İŞLEMLER

I. GENEL OLARAK 109

II. CEBRÎ İCRA VE İHTİYATİ TEDBİR BAKIMINDAN 110

1. Cebrî İcra Yoluyla Satışta 111

2. İhtiyati Hacizde 111

3. İhtiyati Tedbirde 113

III. TUGS’A HUKUKİ İLİŞKİLERİN TESCİL EDİLMESİ 113

1. Mahkeme Kararına Dayanan Tescil Bakımından 113

2. Re’sen Tescil Bakımından 114

3. Aynî Hak Tesisi Bakımından (Gemi üzerindeki aynî haklar) 114

3.1. TUGS’ta Mülkiyet Hakkı 114

3.1.1. TUGS’ta Gemi Mülkiyetinin Özel Hukuka Göre Kazanılması 115

3.1.1.1. Hukukî Muamele ile 115

3.1.1.2. Hukukî Muamele Dışında Yollarla 119

3.2. TUGS’ta Gemi İpoteği ve Tescilin Fonksiyonları 121

3.2.1. Gemi İpoteği 121

3.2.1.1. Akdî İpotek 122

3.2.I.2. Kanunî İpotek 122

3.2.2. TUGS’a Tescilin Fonksiyonları 123

3.2.2.1. Karineler 123

3.2.2.2. Kamu Güveni 123

3.2.2.3. Zamanaşımının Durması 123

3.2.2.4. İİK Bakımından Doğan Sonuçlar 124

3.2.3. TUGS’taki Gemi İpoteklerinin Sırası 124

3.2.3.I. Akdî Gemi İpotekleri Bakımından 124

3.2.3.2. Kanunî Gemi İpotekleri Bakımından 124

3.2.4. TUGS’taki İpoteğin Kapsamı 125

3.2.5. TUGS’taki Gemi İpoteğinin Nitelikleri 126

3.2.5.I. Teminat Niteliği 126

3.2.5.2. Sicil İpoteği Olması 127

3.2.5.3. Temin Ettiği Kişisel Alacağa Bağlılığı 127

3.2.5.4. Aynî Hak Bahşetmesi 127

3.2.5.5. Lex Commissoria Yasağı 127

3.2.6. TUGS’taki Gemi İpoteğinin Paraya Çevrilmesi 128

3.2.7. TUGS’taki Gemi İpoteğinin Değiştirilmesi, Devri 

ve Düşmesi 130

3.2.7.1. İpoteğin İçeriğinin Değiştirilmesi 130

3.2.7.2. Alacağın Değiştirilmesi 130

3.2.7.3. İpoteğin Devri 130

3.2.7.4. İpoteğin Düşmesi 131

3.2.8. TUGS’taki Gemi İpoteğinin Çeşitleri 131

3.2.8.1. Birlikte Gemi İpoteği 132

3.2.8.2. Maksimal İpotek 132

3.2.8.3. Bayrak Şehadetnamesine Şerh Suretiyle Tesis Olunan Gemi İpoteği 132

3.2.8.4. Yabancı Para Üzerine İpotek 132

3.3. TUGS İpoteği Üzerinde Rehin Hakkı 133

3.4. TUGS’ta İntifa Hakkı 133

4. TUGS’ta Şerhlerin Tescili 134

5. TUGS’ta Tasarruf Kısıtlamalarının Tescili 134

6. TUGS’a İtirazların Tescili 134

7. TUGS’a Finansal Kiralama Sözleşmesinin Tescili 135

7.1. TUGS’a Sınırötesi Finansal Kiralama İşlemlerinin Tescili 137

8. TUGS’a İcra Takibi Şerhinin İşlenmesi 137

9. Gemi ve Deniz Araçlarının TUGS’a Kaydına İlişkin  MÖHÜK’teki Düzenleme 138

ALTINCI BÖLÜM

SİCİLDEN DOĞAN SORUMLULUK

I. İLGİLİLERİN SORUMLULUĞU 139

1. Genel Olarak 139

2. Hukukî Sorumluluk 140

2.1. Genel Olarak 140

2.2. Şartları 140

2.2.1. Hukuka Aykırı Fiil 140

2.2.1.1. Kötüniyetle Gerçeğe Aykırı Kayıt 141

2.2.1.2. Gerektiği Halde Sicil Kaydında Değişiklik İstememe 141

2.2.2. Kusur 141

2.2.3. Zarar 142

2.2.4. Nedensellik Bağı 143

3. Cezaî Sorumluluk 143

3.1. Kaydı Gerekli Hususların Kaydını Talep Etmeleri 

Yolundaki Müdürlüğün Çağrısına Sebepsiz Uymama 143

3.2. Kötüniyetle Gerçeğe Aykırı Beyan 144

3.3. Gerekli Değişikliklerin Kaydını İstememe 145

II. TUGS MEMURUNUN SORUMLULUĞU 145

1. Hukukî Sorumluluk 145

1.1. İdareye Karşı Sorumluluğu 146

1.1.1. İdareye Karşı Sorumluluğun Şartları 146

1.1.2. Rücû Davasına İlişkin Hükümler 146

1.2. Zarar Görenlere Karşı Sorumluluğu 147

2. Cezaî Sorumluluk 148

III. DEVLETİN SORUMLULUĞU 148

YEDİNCİ BÖLÜM

TÜRK ULUSLARARASI GEMİ SİCİLİ KANUNU’NUN 

VERGİ UYGULAMALARI

I. GENEL OLARAK 151

II. TUGS’UN VERGİ HUKUKU BAKIMINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ 151

1. İstisnaya Dâhil Kazanç Kavramı 151

2. Vergi istisnasının Şartları 155

3. İstisna Edilen Kazancın Gelir Vergisi Kesintisi Bakımından Değerlendirilmesi 157

4. Kayıt Harcı ve Yıllık Tonaj Harcı Uygulaması 158

5. Gemiadamı Ücretlerinde İstisnalar 159

6. Deniz Ticareti Sözleşmelerinde Vergi İstisnaları 160

7. ÖTV’siz Yakıt Teşviki 161

SONUÇ 163

KAYNAKÇA 169



Türk denizciliği, denizcilik tarihinin kilometre taşlarından birisidir. Çaka bey ile başlayan Oruç Reis ve Barbaros Hayreddin Paşa ile “turkuaz rengi” alan Türk denizciliği, aslında bir “medeniyet denizciliği”dir. Büyük milletler tarih yazan milletlerdir. Ortaasyadan gelip Anadolu kapılarını açarak bir Türk coğrafyası oluşturan milletimiz, tarihsel bağlamı içinde bir denizcilik tarihi de yazmışlardır.

Denizcilik tarihimiz, İstanbul’un fethinde gemilerin karadan yürütülmesi ile Endülüs sırtlarından yardımların duyulması ile Akdeniz’de bir “Osmanlı sigortası” oluşturulması ile su üstüne yazı yazılan bir tarihtir. Bu yüzden denizcilik tarihimizi, milli duyuş ve düşünüş ile anlamlandırmak gerekliliktir. Yine bu sebeple, Türk denizciliğine salt arkaik düzlemde değil bir medeniyet tasavvuru olarak bakmak lazımdır. Geçmişin başarıları ile övünüp durmak yerine bunları ilerlemenin esaslı bir ölçüsü kabul edip ruhumuzda var olan dinamizm ile Türk denizciliğini daha ilerilere taşımak milli bir davamız olmalıdır.

Üç tarafı denizlerle çevrili olan ülkemiz için gemi sicillerine kayıtlı gemi sayısını artırmak yanında, uluslararası standartlara uygun bir sicil sistemi kurmak, düzenleme ve denetim yoluyla bu sisteme dinamizm kazandırmak denizciliğimizin şiarı olmalıdır. Denizciliğe önem veren milletler, standart ya da kaliteden ödün vermeyen milletlerdir.  Bu önemi ortaya koymanın yolu bir taraftan yasal düzenlemeler yapmak diğer taraftan etkili denetim yapmak şeklinde olacaktır.

Türk denizciliğindeki tarihsel sürekliliğin kilometre taşlarından birisi de Türk Uluslararası Gemi Sicili Kanunu’nun kabul edilmesi ile somutlaşmıştır. Bu sicil, denizcilik faaliyetlerine dinamizm kazandırmak ve kayıtlı gemi sayısını artırmak amacıyla oluşturulmuştur. Zaman içinde bu sicil, kendisinden beklenen işlevi yerine getirmiştir. Denizciliğin ekonomik aktivitelerdeki başat rolü ile turizm faaliyetleri bu sektöre dinamizmini veren unsurlardır. Bu unsurlar, küreselleşme olgusunu daha da anlamlandırmış, uluslararası ticaret daha kolay yapılır hale gelmiştir. Geçmişte olduğu gibi, bugün ve yarın için de denizcilik ekonomilerin esaslı unsuru olmaya devam edecektir.

Bu çalışma, lisansüstü tez ile başlayıp, gemi sicilini tanımak ya da bu alana giriş yapmak isteyen teorisyen ve uygulayıcılar için geliştirilmiş bir kitap haline getirilmiştir. Çalışmada temel olarak ticaret sicili sistematiği üzerinden gidilerek gemi sicili ve Türk Uluslararası Gemi Sicili anlatılmaya çalışılmıştır. Çalışma bu haliyle bir ihtiyacı da karşılamak amacındadır.

Çalışmanın bu hale gelmesinde değerli katkıları ve yönlendirmesinden dolayı değerli hocam Prof. Dr. Mehmet Emin BİLGE’ye teşekkür etmek isterim. Yine akademik çalışmalara beni yönlendiren ve pozitif enerjisi ile yanımda olan Doç. Dr. İsmail DEMİR’e, öğrencilere her zaman örnek insan olarak göstereceğim yüreği güzel kıymetli hocam Prof. Dr. Melikşah YASİN’e, kendisini her daim esaslı bir İdare Hukukçusu olarak görüp saygı duyduğum kıymetli hocam Prof. Dr. Ramazan ÇAĞLAYAN’a ayrı ayrı teşekkürü bir borç bilirim. Son olarak kitabın yazım ve güncelleme çalışmaları sırasında sabrını ve anlayışını benden esirgemeyen eşime ve zamanından birazcık esirgediğim oğlum Berat Eymen’e de teşekkür ederim.

Yorum Yap

Lütfen yorum yazmak için oturum açın ya da kayıt olun.
İlgili Yayınlar