ISBN: 9786050515527
| Kitap Künyesi | |
| Yazar | Av. Dr. Oğuz Kaan DOĞAN |
| Baskı Tarihi | 2023/06 |
| Baskı Sayısı | 1 |
| Boyut | 16x24 cm (Standart Kitap Boyu) |
| Cilt | Karton kapak |
| Sayfa Sayısı | 439 |
TÜRK ANAYASA HUKUKUNDA CUMHURİYETÇİLİK İLKESİ
Dr. Oğuz Kaan Doğan
Yetkin Yayınları, 2023
Kitabın Tanıtımı ve Özeti
Dr. Oğuz Kaan Doğan’ın “Türk Anayasa Hukukunda Cumhuriyetçilik İlkesi” adlı eseri, cumhuriyetçilik kavramının tarihsel, felsefi ve anayasal boyutlarını derinlemesine inceleyen, alanında özgün ve kapsamlı bir çalışmadır. Cumhuriyetin ilanının yüzüncü yılına ithafen hazırlanan bu eser, hem akademik dünyaya hem de hukuk ve siyasetle ilgilenen geniş bir okur kitlesine hitap etmektedir.
Kitabın Ayırt Edici Özellikleri
Kitap, cumhuriyetçilik ilkesini yalnızca bir yönetim biçimi olarak değil, aynı zamanda bir değerler bütünü ve anayasal sistemin temel taşı olarak ele alıyor. Yazar, Türkçe, İngilizce ve Almanca literatürden yararlanarak, cumhuriyetçiliğin Antik Yunan’dan günümüze uzanan serüvenini ve Türk anayasa hukukundaki yerini çok boyutlu bir bakış açısıyla inceliyor. Eser, bu yönüyle Türkiye’de cumhuriyetçilik ilkesine dair yapılmış en kapsamlı ve güncel monografi olma özelliğini taşıyor.
İçerik ve Bölümler
Kitap üç ana bölümden oluşuyor:
Cumhuriyet ve Cumhuriyetçilik Kavramlarının Tanımı ve Tarihi Gelişimi:
Bu bölümde, cumhuriyet ve cumhuriyetçilik kavramlarının etimolojik kökeni, anayasa hukuku içindeki anlamı, monarşi ve demokrasiyle ilişkisi detaylı biçimde ele alınıyor. Antik Yunan, Roma, Ortaçağ, Rönesans, İngiliz, Amerikan ve Fransız devrimleri ile Latin Amerika ve Avrupa’daki cumhuriyetçilik akımları tarihsel ve felsefi bir perspektifle inceleniyor. Ayrıca, çağdaş cumhuriyetçilik düşünürlerinin (Philip Pettit, Quentin Skinner, Hannah Arendt, Maurizio Viroli) görüşlerine de yer veriliyor.
Cumhuriyetçiliğin Anayasal Güvenceleri:
Cumhuriyetçilik ilkesinin anayasalarda nasıl güvence altına alındığı, anayasalcılık, yargısal denetim, laiklik, siyasal katılım, eşitlik ve yurttaşlık gibi temel kavramlar üzerinden tartışılıyor. Bu bölümde, cumhuriyetçiliğin sadece monarşi karşıtlığı değil, aynı zamanda halk egemenliği, hukukun üstünlüğü ve aktif yurttaşlık gibi değerlerle nasıl bütünleştiği gösteriliyor.
Türkiye’de Cumhuriyetçilik:
Osmanlı’dan Cumhuriyet’e geçişte cumhuriyetçi düşüncenin izleri, Atatürk dönemi ve sonrasındaki anayasal gelişmeler, 1921, 1924, 1961 ve 1982 Anayasalarında cumhuriyetçilik ilkesinin yeri ve Türk Anayasa Mahkemesi’nin bu ilkeye yaklaşımı karşılaştırmalı ve tarihsel bir yöntemle analiz ediliyor.
Kitabın Katkısı ve Hedef Kitlesi
Eser, cumhuriyetçilik ilkesinin Türk anayasa hukukunda bugüne kadar yeterince derinlemesine ele alınmamış yönlerini aydınlatıyor; kavramın tarihsel kökenlerinden günümüzdeki anayasal uygulamalarına kadar geniş bir çerçeve sunuyor. Akademisyenler, hukukçular, siyaset bilimciler ve cumhuriyetin anlamını derinlemesine kavramak isteyen tüm okurlar için temel bir başvuru kaynağı niteliğinde.
Sonuç
“Türk Anayasa Hukukunda Cumhuriyetçilik İlkesi”, cumhuriyetçiliğin yalnızca bir yönetim biçimi değil, aynı zamanda toplumsal bir ideal ve anayasal bir güvence olduğunu ortaya koyan, titiz ve akıcı bir dille kaleme alınmış bir eserdir. Cumhuriyetin yüzüncü yılında, bu ilkenin tarihsel ve güncel anlamını kavramak isteyen herkes için vazgeçilmez bir kaynaktır.
İÇİNDEKİLER
Önsöz
Teşekkür
Kısaltmalar
Giriş
Birinci Bölüm
Cumhuriyet ve Cumhuriyetçilik Kavramlarının Tanımı ve Tarihi Gelişimi
I. Cumhuriyet Kavramı
A. Etimolojik Köken
B. Anayasa Hukuku Kapsamında Cumhuriyet
C. Maddi ve Şekli Cumhuriyet: Bir Tanımlama
Ç. Cumhuriyet-Monarşi Ayrımı
D. Cumhuriyet-Demokrasi İlişkisi
II. Cumhuriyetçilik Kavramı
III. Tarihi ve Felsefi Gelişim
A. Modern Öncesi Dönem
1. Antik Yunan Dönemi
2. Roma Cumhuriyeti Dönemi
a. Tarihsel Süreç ve Toplumsal Yapı
b. Anayasal Yapı
c. Roma’da Siyasi Düşünce
ç. Cumhuriyet Döneminin Modern Cumhuriyetçiliğe Bıraktığı Miras
B. Orta Çağ: Hristiyanlıktan Rönesans’a
C. Rönesans Dönemi
1. Niccolò Machiavelli
2. İtalyan Şehir Cumhuriyetleri
Ç. Modern Dönem
1. İngiliz Devrimi
a. Tarihsel Süreç
b. Devrimin Gelişmesi ve Toplumsal Tabanı
c. Commonwealth Düşüncesinin Gelişimi
ç. James Harrington ve “Ütopyası”
2. Amerikan Cumhuriyetçiliği
a. Tarihi Süreç ve Toplumsal Taban
b. Anayasaya Giden Yol
aa. Federalist Yazılar
ab. Thomas Paine
c. Amerikan Devriminin Getirdikleri: Anayasa ve Cumhuriyet
3. Fransız Cumhuriyetçiliği
a. Fikri Temeller
aa. Montesquieu
ab. Jean-Jacques Rousseau
ac. Emmanuel-Joseph Sieyes
aç. Alexis de Tocqueville
b. Fransız Devrimi ve Sonuçları
4. Kardeş Cumhuriyetler: Fransız ve Amerikan Devrimlerinin Farkları
5. Latin Amerikan Devrimleri: 19. Yüzyılın Laboratuvarı
a. Tarihsel Süreç
b. Fikri Temeller ve Anayasal Süreç: ABD Gölgesinde Anayasacılık
c. Latin Amerikan Cumhuriyetçiliği: Bitmeyen Süreç
6. Avrupa’da Cumhuriyetçilik
a. Hollanda: İlk Demokratik Cumhuriyet
aa. Benedictus Spinoza
b. İsviçre: Cumhuriyetçilikle Doğrudan Demokrasi Arasında
c. Alman İdealizmi: Birlik Hayali
aa) Fikri Temeller
ab) Immanuel Kant
ac) Georg Wilhelm Friedrich Hegel
aç) Karl Marx
ad) İlk Cumhuriyet Denemesi: Weimar Anayasası
ae) Bonn Anayasası: Hukukun Üstünlüğü
ç. İspanya
D. Cumhuriyetleşme Kuşakları
E. Yeniden Canlanan Cumhuriyetçilik
1. Philip Pettit: Tahakkümsüzlük Olarak Özgürlük
2. Quentin Skinner: Tarihe Dönüş
3. Hannah Arendt: Eylem ve Katılım
4. Maurizio Viroli: Cumhuriyetçi Yurtseverlik
İkinci Bölüm
Cumhuriyetçiliğin Anayasal Güvenceleri
I. Genel Olarak
II. Anayasal Güvenceler
A. Anayasalcılık ve Yargısal Denetim
B. Laiklik
C. Siyasal Katılım ve Eşitlik
1. Genel Olarak
2. Müzakere ve Siyasal Katılım
3. Eşitlik
a. Siyasi Partilerin Hegemonyasında Eşitlik
b. Görevlerde Süre Sınırlandırması
Ç. Yurttaşlık: Yurttaş-Askerden Aktif Yurttaşlığa
1. Ortak Savunma ve Zorunlu Askerlik
2. Eğitim
3. Mülkiyet ve Sosyal Devlet
Üçüncü Bölüm
Türkiye’de Cumhuriyetçilik
I. Türkiye Cumhuriyeti’ne Kadar Cumhuriyetçi Düşünce
A. 19. Yüzyıl Öncesi: Kılıç Gölgesinde Siyaset Felsefesi
B. Fransız Devrimi’nin Etkileri: Tanzimat Dönemi
C. Genç Osmanlılar’da Cumhuriyet Düşüncesi
Ç. Anayasa Tecrübesi: İki Meşrutiyet Dönemi
II. Atatürk ve Cumhuriyet Düşüncesi
A. Dört Aşamalı Devrim: “Cumhuriyet Yapacaklar, Cumhuriyet!”
B. 1920-1938: Cumhuriyetçilik Düşüncesinin Evrimi
1. Anayasal Çerçevede Cumhuriyetçilik
2. Laiklik
3. Siyasal Katılım ve Eşitlik
4. Yurttaşlık
5. Eğitim
C. Atatürk Dönemi: Cumhuriyetçi Bir Bilanço
III. Cumhuriyet Anayasalarında Cumhuriyetçilik
A. Genel Olarak
B. Anayasalcılık ve Yargısal Denetim
1. Değişmez İlke: Cumhuriyetin İçeriği ve Yargısal Denetimi
a. 1961 Anayasasındaki Düzenleme
b. 1982 Anayasasındaki Düzenleme
2. Kuvvetler Ayrılığı İlkesi
a. 1961 Anayasası Dönemi
b. 1982 Anayasası Dönemi
c. 2017 Anayasa Değişikliği: Cumhuriyet’ten Geriye Ne Kaldı?
C. Laiklik
Ç. Siyasal Katılım ve Eşitlik
1. Müzakere ve Siyasal Katılım
2. Eşitlik
3. Yurttaşlık
Sonuç
Kaynakça
Copyright 1985 - 2026 | Yetkin Basım Yayım Dağıtım San. ve Tic. A.Ş.
