Türkiye ve Avrupa Birliği Elektrik Piyasalarında Tüketici Hakları ve Emisyon Tahsisi İle YEK-G Belgesinin Hukuki Niteliği

İÇİNDEKİLER

Teşekkür
İçindekiler
Tablolar Listesi
Kısaltmalar
Giriş

Birinci Bölüm: Avrupa Birliği ve Türkiye Elektrik Piyasalarının Yapısı
1. 2019/944 Sayılı Avrupa Birliği Elektrik Direktifi Işığında Avrupa Elektrik Piyasasının Yapısı
 1.1. Avrupa Elektrik Piyasasının Tarihsel Gelişimi
  1.1.1. 96/92/EC sayılı Avrupa Birliği Direktifi
  1.1.2. 2003/54/EC sayılı Avrupa Birliği Direktifi
  1.1.3. 2009/72/EC sayılı Avrupa Birliği Elektrik Direktifi
  1.1.4. 2019/944/EU sayılı Avrupa Birliği Direktifi
  1.1.5. “Fit for 55” Yeşil Enerji Dönüşümü Paketi
 1.2. Avrupa Birliği Elektrik Piyasasının Yapısı
  1.2.1. Dağıtım sistem operatörü
   1.2.1.1. Dağıtım sistem operatörünün belirlenmesi
   1.2.1.2. Dağıtım sistem operatörünün görevleri
   1.2.1.3. Dağıtım sistem operatörünün ayrışması
    1.2.1.3.1. Veri yönetimi görevi ve sır saklama yükümlülüğü
    1.2.1.3.2. Dağıtım sistem operatörünün enerji depolama tesisi sahipliği
    1.2.1.3.3. Elektrikli araçların dağıtım sistemi ile bütünleşmesi
   1.2.1.4. Kapalı Dağıtım Sistemleri
   1.2.1.5. İletim Sistem Operatörü
   1.2.1.6. Enerji Toplulukları
   1.2.1.7. Üretim Faaliyeti
   1.2.1.8. Tedarik Faaliyeti
   1.2.1.9. Elektriğin Depolanması
   1.2.1.10. Talep Tarafı Katılımı ve Talep Toplayıcılık
   1.2.1.11. Düzenleyici Otorite, Görevi ve Yetkileri
2. 14.03.2013 Tarihli ve 6446 Sayılı Elektrik Piyasası Kanununda Dizayn Edilen Türkiye Elektrik Piyasasının Yapısı
 2.1. Elektrik Piyasasının Tarihsel Gelişimi
 2.2. Elektrik Piyasasında Serbestleşme
 2.3. Elektrik Piyasasında Düzenleme ve Düzenleyici Kurumun Rolü
 2.4. Bugünkü Piyasa Yapısı
  2.4.1. Elektrik piyasasında verilen lisanslar
   2.4.1.1. Dağıtım lisansı
   2.4.1.2. İletim lisansı
   2.4.1.3. Piyasa işletim lisansı
   2.4.1.4. Tedarik lisansı
   2.4.1.5. Üretim lisansı
   2.4.1.6. Şarj ağı işletmeci lisansı
  2.4.2. Elektrik piyasasında lisanssız yürütülebilecek faaliyetler
   2.4.2.1. Genel olarak lisanssız elektrik üretimi
    2.4.2.1.1. Lisanssız elektrik üretimine ilişkin bağlantı anlaşması
    2.4.2.1.2. Lisanssız elektrik üretimine ilişkin sistem kullanım anlaşması
    2.4.2.1.3. Lisanssız elektrik üretim tesisinin ilişkili olduğu tüketim tesisi için akdedilen tedarik sözleşmesi
 2.5. Elektrik Piyasasında Tarife ve Fiyatlandırma
  2.5.1. Genel olarak tarife
   2.5.1.1. Ulusal tarife mekanizması
   2.5.1.2. Tüketici gruplarına göre tarifenin uygulanması
   2.5.1.3. Serbest fiyat yapısı ve geçerli olduğu alanlar
  2.5.2. Zorunlu bedeller
  2.5.3. Elektrik piyasasında tüketicilerden tahsil edilen vergiler
   2.5.3.1. TRT Payı
   2.5.3.2. Elektrik enerjisi fonu
   2.5.3.3. Elektrik ve havagazı tüketim vergisi
   2.5.3.4. Katma değer vergisi

İkinci Bölüm: Avrupa Birliğinde ve Türkiye Elektrik Piyasasında Tüketici Kavramı ve Tüketicinin Korunması
3. Avrupa Birliği Elektrik Piyasasında Tüketici Kavramı
 3.1. Son Tüketici
 3.2. Mesken Tüketicisi
 3.3. Mesken Tüketicisi Dışındaki Tüketiciler
 3.4. Aktif Tüketici
 3.5. Elektriği Tekrar Satış İçin Alan Tüketici
4. Türkiye Elektrik Piyasasında Tüketici Kavramı
 4.1. Genel Olarak Tüketici Kavramı
  4.1.1. TKHK’nin kapsamı ve tüketici işlemleri
  4.1.2. TKHK uyarınca “tüketici”
 4.2. Elektrik Piyasasında Tüketici Kavramı
  4.2.1. Serbest olmayan tüketici
  4.2.2. Serbest tüketici
  4.2.3. Son kaynak tedariki kapsamında elektrik alan tüketici
  4.2.4. Yıllık tüketimi yüz bin kWh ve altındaki tüketiciler
 4.3. Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ile Elektrik Piyasasındaki Tüketici Kavramlarının Karşılaştırılması
5. Türkiye’de ve Avrupa’da Elektrik Tüketicisinin Korunması
 5.1. Zayıf (Vulnerable) Tüketicilerin Tespiti ve Korunması
 5.2. Enerji Yoksulluğunun Önlenmesi

Üçüncü Bölüm: Avrupa ve Türkiye Elektrik Piyasalarında Tüketici Hakları
6. Avrupa Elektrik Tüketicisinin Hakları
 6.1. Elektrik Bağlantısı
 6.2. Tedarikçi Seçimi
 6.3. Kolay ve Hızlı Tedarikçi Değişimi
 6.4. Sözleşmeyle İlgili Ayrıntılı Bilgilendirilme ve Sözleşmeden Vazgeçme Hakkı
 6.5. Faturalama ve Elektrik Tüketimi Hakkında Doğru Bilgilendirilme
 6.6. Elektrik Enerjisinin Verimli Kullanılması ve Yenilenebilir Enerji Kaynaklarından Enerji Kullanımının Faydaları Hakkında Bilgilendirilme
7. Türkiye Elektrik Tüketicisinin Hakları
 7.1. Bağlantı ve Sistem Kullanımı
 7.2. Sayaç Okuma, Ödeme Bildirimi ve Faturalama
 7.3. Bilgi Edinme
 7.4. Şikâyetlerin Çözümü
  7.4.1. Tüketici mahkemeleri ile tüketici hakem heyetlerinin görevi
  7.4.2. Alternatif uyuşmazlık çözüm yöntemleri
  7.4.3. Dava şartı arabuluculuk
  7.4.4. Elektrik piyasasına özgü şikâyet mekanizması
 7.5. Elektrik Kesintisi ve Hizmet Kalitesi
  7.5.1. TKHK kapsamında ayıp
  7.5.2. TBK kapsamında gereği gibi ifa etmeme
  7.5.3. Elektrik piyasasında ayıp kavramı
8. Elektrik Piyasasında Sunulan Sözleşmeler ve Hukuki Nitelikleri
 8.1. Elektrik Sözleşmelerinin Genel Özelliği
  8.1.1. Borç sözleşmesi olması
  8.1.2. İsimsiz sözleşme olması
  8.1.3. İki tarafa borç yükleyen sözleşme olması
  8.1.4. Zaman yönünden türü
  8.1.5. Genel işlem koşulu içeren sözleşme olması
 8.2. Elektrik Alt Yapısına Bağlantı ve Tedarik Sözleşmelerinin Tespiti ve Hukuki Niteliği
  8.2.1. Dağıtım sistemine bağlantı anlaşması
  8.2.2. Dağıtım sistemi kullanım anlaşması
  8.2.3. Perakende satış sözleşmesi
  8.2.4. İkili anlaşma
   8.2.4.1. Sözleşmenin tarafları
   8.2.4.2. İkili anlaşmanın şekli
   8.2.4.3. İkili anlaşmanın ivaz yönünden değerlendirilmesi
   8.2.4.4. İkili anlaşmanın PYS’ye girilmesi zorunluluğu
   8.2.4.5. Zaman bakımından ikili anlaşmanın türü
   8.2.4.6. Sözleşmenin süresi, feshi ve sona ermesi
   8.2.4.7. Zamanaşımı
   8.2.4.8. Şebekeden kaynaklanan zarar ziyandan tedarikçinin sorumlu olmaması
  8.2.5. Piyasa katılım anlaşması
  8.2.6. Yan hizmet anlaşmaları
  8.2.7. Enterkonneksiyon anlaşması

Dördüncü Bölüm: Karbon Emisyonlarının Azaltılması ve Yenilenebilir Enerji Kaynaklarına Dayalı Elektrik Tüketimi
9. Emisyon Ticareti ve YEK-G Belgesi
 9.1. Genel Olarak
 9.2. Karbon Salınımlarının Azaltılmasına Dair Tarihçe
  9.2.1. Viyana Konvansiyonu
  9.2.2. Montreal Protokolü
  9.2.3. İklim değişikliği paneli ve iklim değişikliği çerçeve sözleşmesi
  9.2.4. Kyoto Protokolü
  9.2.5. Paris Anlaşması
  9.2.6. Avrupa yeşil anlaşması ve “Fit for 55”
  9.2.7. Sınırda Karbon Düzenlemesi Mekanizması (CBAM)
  9.2.8. AB Emisyon Ticareti Sistemi (EU ETS)
  9.2.9. Yeşil Enerji Sertifika Sistemi
 9.3. Türkiye Tarihçesi
  9.3.1. Uluslararası sözleşmeler
  9.3.2. Türkiye ikincil mevzuatı
 9.4. Emisyon Ticareti
  9.4.1. Emisyon ticareti ve karbon piyasası
  9.4.2. Karbon piyasası türleri
   9.4.2.1. Zorunlu olmaya göre
   9.4.2.2. Hacme göre
   9.4.2.3. Mala göre
   9.4.2.4. Sözleşme şekline göre
 9.5. YEK-G Sistemi ve Organize YEK-G Piyasası
  9.5.1. YEK-G sistemi ve organize YEK-G piyasası katılımcıları
  9.5.2. YEK-G sistemi ve organize YEK-G piyasasında tüketici tarafı
  9.5.3. YEK-G sistemi ve organize YEK-G piyasasında yapılan işlemler
  9.5.4. YEK-G belgesi ticareti
  9.5.5. YEK-G belgesinin uluslararası piyasalarda kullanımı
 9.6. Ayni Hak
  9.6.1. Ayni hak
  9.6.2. Ayni hakların diğer haklardan ayırt edilmesi
  9.6.3. Ayni haklara hâkim olan ilkeler
   9.6.3.1. Aleniyet ilkesi
   9.6.3.2. Belirlilik ilkesi
   9.6.3.3. Sınırlı sayı (Numerus Clausus) ilkesi
  9.6.4. Ayni hakların türleri
   9.6.4.1. Mülkiyet hakkı – Sınırlı ayni haklar
   9.6.4.2. Hakkın konusuna göre ayni haklar
 9.7. YEK-G Belgesinin ve Emisyon Tahsislerinin Hukuki Niteliği
  9.7.1. Uluslararası hukuktaki hukuki nitelendirme
   9.7.1.1. Emisyon tahsislerinin AB hukukundaki niteliği
   9.7.1.2. YEK sertifikalarının AB hukukundaki niteliği
  9.7.2. YEK-G belgesinin hukuki niteliği
   9.7.2.1. Genel olarak eşya kavramı
   9.7.2.2. YEK-G belgesinin ayni hak bakımından değerlendirilmesi
   9.7.2.3. Eşyanın türü bakımından değerlendirme

Sonuç
Kaynakça